Núi Sam Châu Đốc không thể có hai Bà Chúa Xứ

25 Tháng Hai 20187:41 CH(Xem: 1511)

VĂN HÓA ONLINE - TÔN GIÁO - THỨ  HAI 26  FEB  2018


Núi Sam không thể có hai Bà Chúa Xứ


24/02/2018 14:59 GMT+7


TTO - Những ngày qua, người dân TP Châu Đốc (An Giang) bất ngờ trước thông tin doanh nghiệp (đơn vị xây dựng cáp treo núi Sam) đang cho dựng thêm một tượng Bà Chúa Xứ trên núi Sam.


image076


Tượng Bà Chúa Xứ hiện tại ở lăng miếu Núi Sam - Ảnh: B.Đấu


Dư luận cho rằng việc xây dựng thêm một tượng Bà Chúa Xứ trên núi Sam là xâm phạm di tích văn hóa lịch sử, phá vỡ truyền thuyết tín ngưỡng dân gian vốn tồn tại suốt hơn 300 năm qua.


Phá vỡ truyền thuyết


Truyền thuyết kể rằng vào đầu thế kỷ 18, khi nhìn thấy sự linh ứng của Bà Chúa Xứ (tọa trên đỉnh núi Sam), người dân địa phương lúc bấy giờ đã quyết định thỉnh tượng Bà xuống chân núi để tiện việc thờ cúng. 


Nhưng lạ thay, mấy chục thanh niên cường tráng không thể lay chuyển được tượng Bà. Đúng lúc đó, có tin báo rằng Bà chỉ cần 9 cô gái đồng trinh. Quả nhiên, tượng Bà được khiêng xuống dễ dàng. Nhưng khi đi đến chân núi thì tượng Bà bất ngờ nặng trịch, không thể di chuyển thêm nữa. 


Lúc đó, các bậc cao niên nghĩ rằng Bà đã chọn nơi đây để an vị. Miếu thờ Bà Chúa Xứ được đặt từ đó đến nay.


Là người buôn bán ở đỉnh núi Sam hơn 12 năm, bà Lê Thị Dởn cho rằng truyền thuyết về Bà Chúa Xứ đã tồn tại suốt 300 năm qua, nay chính quyền cho dựng thêm một tượng Bà nữa thì "đâu còn là truyền thuyết nữa". 


Còn theo bà Đ., cán bộ hưu trí của TP Châu Đốc, miếu Bà Chúa Xứ núi Sam là di tích cấp quốc gia và lễ hội vía Bà Chúa Xứ đã được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể năm 2015. 


"Việc xây thêm tượng Bà trên núi là "làm hỏng" truyền thuyết, bởi Bà đã chọn chân núi làm nơi yên vị từ mấy trăm năm trước" - bà Đ. nói.


Do thi công gấp?


Theo ông Nguyễn Văn Đồng - phó ban quản trị lăng miếu Núi Sam: từ lúc xây dựng tượng Bà ở đỉnh núi đến giờ ban quản trị không hề hay biết, mãi đến khi họ ráp phần thân và mặt mới biết đó là tượng Bà. 


"Chúng tôi rất bức xúc, họ chưa xin ý kiến gì mà đã xây dựng tượng Bà Chúa Xứ như vậy là không được. Việc này vừa vi phạm bản quyền vừa xâm phạm nghiêm trọng quần thể di tích này" - ông Đồng nói. 


Còn ông Huỳnh Văn Đường - trưởng ban quản trị lăng miếu Núi Sam - cho biết: "Trong nhiều cuộc họp, tôi đã đề nghị không nên xây thêm tượng Bà nữa. Làm như vậy là đi ngược lại truyền thuyết dân gian. Về mặt tâm linh, chỉ có một Bà Chúa Xứ mà thôi".


Ghi nhận hiện trường ngày 23-2 cho thấy tượng Bà Chúa Xứ đặt trên núi đã xây dựng phần thân cao khoảng 18m, đang trong giai đoạn làm phần mặt, nhiều công nhân vẫn còn túc trực ở công trình này. 


Liên quan vấn đề này, ông Huỳnh Ngọc Trư - chủ tịch UBND phường Núi Sam - cho biết: sau khi phát hiện vụ việc, phía tỉnh đã yêu cầu dừng thi công chờ ý kiến của người dân lẫn giới chuyên môn, tuy vậy phía đơn vị thi công vẫn lén lút làm. 


Ngày 21-2, phường đã lập biên bản đình chỉ, đồng thời cử dân phòng túc trực tại công trình.


Theo ông Trần Quốc Tuấn - phó chủ tịch UBND TP Châu Đốc: tượng Bà Chúa Xứ là một hạng mục nằm trong khu du lịch văn hóa tâm linh Bà Chúa Xứ - cáp treo Núi Sam do Công ty TNHH MGA Việt Nam làm chủ đầu tư, và các hạng mục này đều được tỉnh lẫn Bộ VH-TT&DL chấp thuận. 


Tuy nhiên, theo ông Tuấn: do thi công gấp nên chủ đầu tư chưa lấy ý kiến của giới chuyên gia, nhà khoa học và chưa có giấy phép của cấp thẩm quyền cấp, vì vậy trước tết UBND tỉnh đã yêu cầu tạm dừng thi công. 


"Dù bị đề nghị dừng nhưng họ lại tiếp tục thi công. Hiện tỉnh đã giao Sở VH-TT&DL An Giang phối hợp với TP Châu Đốc họp dân lấy ý kiến các bô lão, chuyên gia về công trình này để tạo sự đồng thuận trước khi cấp phép".


image075


Tượng Bà Chúa Xứ đang được xây dựng trên núi Sam - Ảnh: B.Đấu


"Làm vì bộ và tỉnh đã đồng ý"


Đó là khẳng định của ông Nguyễn Phi Tiến - giám đốc Công ty TNHH MGA Việt Nam. 


Theo ông Tiến, mục đích chính của việc xây dựng tượng Bà Chúa Xứ thứ 2 là để phục vụ khách du lịch sau khi đi cáp treo lên đỉnh núi Sam, thay vì phải chen nhau tại một điểm chật chội dưới chân núi. 


"Công trình này hoàn thành hứa hẹn thu hút khách du lịch đến núi Sam nhiều hơn. Những gì chúng tôi làm đều nằm trong quy hoạch chi tiết đã được bộ và UBND tỉnh phê duyệt, chứ không làm ngoài quy hoạch" - ông Tiến nói.


Theo tìm hiểu, ngày 7-2, ông Phạm Thế Triều - phó giám đốc Sở VH-TT&DL An Giang - đã ký văn bản đề nghị Bộ VH-TT&DL cho phép tỉnh An Giang cấp giấy phép xây dựng hạng mục công trình tượng Bà Chúa Xứ núi Sam trên núi Sam, thuộc dự án khu du lịch văn hóa tâm linh Bà Chúa Xứ - cáp treo Núi Sam theo đề nghị của Công ty MGA Việt Nam. 


Ngày 13-2, bà Đặng Thị Bích Liên - thứ trưởng Bộ VH-TT&DL - đã có công văn trả lời theo hướng thống nhất với đề xuất của Sở VH-TT&DL An Giang. 


Tuy nhiên, bộ cũng yêu cầu sở phải hoàn thiện hồ sơ xây dựng công trình tượng Bà Chúa Xứ theo quy định với những lưu ý cụ thể, trong đó có việc tổ chức thông tin rộng rãi tới nhân dân, chính quyền địa phương và các nhà khoa học để xin ý kiến, tạo sự đồng thuận trước khi phê duyệt, triển khai...


Cũng ngay trong ngày 13-2, UBND tỉnh An Giang đã có văn bản gửi UBND TP Châu Đốc và chủ đầu tư yêu cầu tạm dừng việc thi công tượng Bà Chúa Xứ. Lý do: chưa "tham khảo ý kiến của cộng đồng".


Trao đổi với Tuổi Trẻ, ông Nguyễn Văn Lên - giám đốc Sở VH-TT&DL An Giang - cho biết: trong vài ngày tới sẽ họp lấy ý kiến nhân dân. Khi nào nhân dân đồng thuận mới cho xây. 


"Nếu người dân không đồng ý thì sở sẽ đề nghị nhà đầu tư bỏ tượng hoặc hướng dẫn, hỗ trợ doanh nghiệp làm tượng khác như tượng Phật để du khách có nơi tham quan, cúng viếng khi lên núi. Bởi tượng Bà là tín ngưỡng dân gian rất lớn của cả vùng Nam Bộ" - ông Lên nói.


Dự án khu du lịch văn hóa tâm linh Bà Chúa Xứ núi Sam có tổng mức đầu tư hơn 1.500 tỉ đồng, được chia làm 2 giai đoạn.


Theo đó, giai đoạn 1 (486 tỉ đồng) gồm các hạng mục cáp treo, đền một cột, đền thuyết pháp, quảng trường, khu nhà hàng và bãi đậu xe.


Giai đoạn 2 gồm các hạng mục khu chợ nổi, khách sạn 5 sao, tháp Châu Đốc cao 117m, đền Dược Sư...


Ths Nguyễn Trọng Nhân (trưởng bộ môn lịch sử - địa lý - du lịch, khoa KHXH-NV Đại học Cần Thơ):


Không nên xây thêm tượng


Tôi cho rằng không nên xây dựng tượng Bà Chúa Xứ trên đỉnh núi Sam, bởi nó làm giảm đi sự tôn kính của người dân đối với Bà.


Ngoài ra, tín ngưỡng Bà mẹ xứ sở là nhu cầu chung của toàn dân, không phải là đặc quyền, đặc lợi của bất cứ ai, nên đừng vì sự sùng bái của người dân mà nghĩ ra cách kiếm thu nhập thông qua các dịch vụ lên núi, mà việc xây tượng Bà là một điển hình.


TIẾN TRÌNH ghi


BỬU ĐẤU


++++++++++++++++++++++++++++++++


image077

Đường lên núi Sam khi xưa chỉ là con đường mòn, nay trải đá xe hơi có thể lên được. Gần tới đỉnh cóa một ngôi chùa nhỏ thờ Đức Quan Thế Âm Bồ Tát. Ảnh LKT


image078

Cây và hoa Phượng Vĩ nở đỏ ối trên đỉnh núi Sam. Ảnh LKT


Trên đỉnh, còn dấu tích một bệ đá, nơi tượng Bà Chúa Xứ Núi Sam ngự, trước khi được đem về miếu. Bệ đá có chiều ngang 1,60 m; dài 0,3 m, chính giữa có lỗ vuông cạnh 0,34 m, loại trầm tích thạch màu xanh đen, hạt nhuyễn. Gần tháp cao của Pháo Đài, cũng là nơi Trương Gia Mô (1866-1929), một nho sĩ của phong trào Duy Tân, đã gieo mình xuống vực sâu, tự kết liễu một cuộc đời bế tắc vào một đêm cuối năm 1929. (theo Vương Kim - Đào Hưng)


image079

Mái ngói che mưa nắng chỗ bệ đá nơi Bà Chúa Xứ ngự thiền. Ảnh LKT


image080image081

Bệ đá nơi Bà Chúa Xứ ngự trên núi Sam theo truyền thuyết lịch sử Tượng của bà được dời xuống chân núi Sam lập nên chùa Bà Chúa Xứ cho đồng bào dễ đến chiêm bái thờ phượng. Ảnh LKT

04 Tháng Giêng 2015(Xem: 3761)
Một vị Tổng giám mục từ Việt Nam vừa được Giáo hoàng Francis chỉ định làm Hồng y, theo Tòa thánh Vatican. Tổng giám mục Hà Nội, Phê-rô Nguyễn Văn Nhơn, sinh năm 1938, vừa được Đức Giáo hoàng nêu tên trong số 20 vị Hồng y mới từ nhiều quốc gia khác nhau trên toàn cầu như Việt Nam, Myanmar, Tonga và Ethiopia v.v...
25 Tháng Chín 2014(Xem: 4251)
Đức Đạt Lai Lạt Ma, tuyệt vời. Tôi có nhiều cơ duyên với ngài... ngay cả từ thời rất là thơ trẻ, khi còn ở trong nước và khi chỉ mới đọc các bài báo sơ sài về ngài. Đất nước Tây Tạng và vị lãnh đạo này là một thế giới kỳ bí, không chỉ vì xa xôi cách biệt nhưng cũng vì niềm tin của dân tộc này rằng Đức Đạt Lai Lạt Ma là hóa thân của Đức Quan Thế Âm Bồ Tát.
21 Tháng Tám 2014(Xem: 6868)
Chùa Phước Thành, Huế 17.08.2014 - Hội đồng Liên tôn (Hòa thượng Thích Không Tánh và Linh mục Phan Văn Lợi đại diện) đã phối hợp với Tăng đoàn Giáo hội PGVNTN Thừa Thiên Huế (Hòa thượng Thích Chí Thắng và Hòa thượng Thích Chơn Niệm đại diện) vừa tổ chức một cuộc gặp gỡ hơn 60 thương binh . . .
10 Tháng Tám 2014(Xem: 3262)
Kể từ khi vị tiền nhiệm của Ngài, ông Abdelfattah Amor đến thăm Việt Nam vào năm 1998 với không mấy tiếng vang, nay đất nước chúng tôi lại được đón tiếp Ngài -với tất cả sự quan tâm của công luận- trong tư cách Báo cáo viên Đặc biệt của LHQ về tự do tôn giáo hay tín ngưỡng.
01 Tháng Tám 2014(Xem: 3737)
Sáng nay, trong cuộc trò chuyện với phóng viên một tờ báo Công Giáo nước ngoài, người phóng viên muốn trao đổi với tôi về lòng sùng kính Mẹ Maria của người tín hữu Việt Nam, câu hỏi được đặt ra là: “Văn hóa Việt Nam có vai trò nào trong lòng sùng kính Đức Mẹ ?” Một câu hỏi thú vị và gợi mở nhiều vấn đề.
14 Tháng Bảy 2014(Xem: 4049)
Giáo hoàng thừa nhận ấu dâm tồn tại trong hàng ngũ giáo sỹ, nhưng nói sẽ tìm ra giải pháp. Giáo hoàng Francis nói dữ liệu tin cậy cho thấy "khoảng 2%" trong hàng giáo sĩ thuộc Giáo hội Công giáo là những người ấu dâm.
03 Tháng Bảy 2014(Xem: 4844)
QUẬN CAM (VB) -- Đại Lễ Kỷ Niệm lần thứ 75 ngày Đức Thầy khai sáng Đạo Phật Giáo Hòa Hảo đã được tổ chức long trọng tại Hội Quán số 12432 đường Euclid hôm Chủ Nhật 29 tháng 6 năm 2014. Buôi lễ có tham dự của Hòa Thượng Thích Minh Tuyên (Tổ Đình Minh Đăng Quang và là một viên chức của GHPGVNTN Tại Hoa Kỳ), cựu Thiếu Tướng Lê Văn Tư, Michael Võ (Thị Trưởng Fountain Valley), Chris Phan (Nghị viên Garden Grove), và nhiều nhà hoạt động nôi tiếng như Trần Văn Chi, Trần Văn Ân, Nguyễn Tấn Lạc, Nguyễn Hữu Chánh, Vũ Hoàng Hải (Bạch Đằng Giang), ca sĩ Mai Ngọc Khánh, Đạo Tràng Pháp Hoa...
14 Tháng Năm 2014(Xem: 4457)
Vào 11 giờ sáng ngày 11 tháng 5 năm 2014, tại Tổ-Đình Từ-Quang, thành phố Montreal, tỉnh bang Quebec, nước Canada, đã tổ-chức đại-lễ kỷ-niệm Phật-đản năm thứ 2638, Phật-lịch 2558.
05 Tháng Hai 2014(Xem: 4897)
Dưới đây là ba bài tham luận của ngài Ian Green, Chủ nhân Linh tượng Phật Ngọc Hòa Bình, Ts Trần Quang Thuận và Nhà báo Lý Kiến Trúc.
24 Tháng Giêng 2014(Xem: 5119)
HT Thích Minh Tuyên tổ chức Hội thảo: “Phật Giáo và Hòa Bình Thế Giới” LỄ HỘI PHẬT NGỌC HÒA BÌNH THẾ GIỚI
11 Tháng Mười Hai 2013(Xem: 5848)
PARIS (VB) -- Một bản Thông Cáo từ Phòng Thông Tin PGG Quốc Tế ở Paris gửi khắp thế giới ngày 9-12-2013 qua các diễn đàn tiếng Việt, cho biết rằng Đức Tăng Thống Thích Quảng Độ đã “ra Giáo chỉ 10/VTT/GC/TT” trong đó “chấm dứt chức vụ Viện trưởng Viện Hóa Đạo của HT Thích Viên Định và Chủ tịch Văn Phòng II Viện Hóa Đạo của HT Thích Viên Lý.”
21 Tháng Mười Một 2013(Xem: 3547)
WESTMINSTER (VB) -- Một buổi Lễ Tạ Ơn đã được tổ chức bởi Đạo Tràng Hạnh Duyên tại nhà hàng Seafood World hôm Chủ Nhật 17-11-2013 để bày tỏ lòng biết ơn đối với tứ trọng ân – và đặc biệt bày tỏ lòng biết ơn đối với chư tôn thiền đức đã hỗ trợ cho đạo tràng thành lập và phát triển. Buổi lễ diễn ra trong không khí thân tình và sôi nổi, với tài điều khiển khéo léo của MC là Sư Cô Trung Châu, trong khi văn nghệ tuy là “cây nhà lá vườn” nhưng đã thấy xuất hiện nhiều gịong ca xuất sắc bất ngờ.
28 Tháng Mười 2013(Xem: 4374)
Công cuộc tranh đấu đòi quyển bình đẳng tôn giáo của Phật Giáo Việt Nam bắt đầu ở Huế với cái chết của tám Phật tử đêm 8/5/1963 tại đài phát thanh, rồi cuộc tự thiêu của Hòa Thượng Thích Quảng Đức ngày 11/6/1963 tại Sài Gòn và chiến dịch “nước lũ” tổng tấn công chùa chiền toàn quốc đêm 20 rạng ngày 21/ 8/1963. Ba biến cố lịch sử quan trọng của phong trào Phật Giáo tranh đấu này dẫn đến cuộc khủng hoảng chính trị trầm trọng kéo dài nửa năm và kết thúc bằng cuộc chính biến lật đổ chính quyền của Tổng thống Ngô Đình Diệm.
21 Tháng Mười 2013(Xem: 3527)
Hội đồng Giám mục Việt Nam trong tuần qua tiến hành hội nghị lần thứ 12. Trước ngày kết thúc hội nghị, một thư chung cũng được gửi cho chừng 8 triệu tín đồ Công giáo tại Việt Nam.
18 Tháng Chín 2013(Xem: 8670)
Vì nghiệp-vận của Quốc-gia và Phật-giáo, Hòa-Thượng và tôi, anh em chúng ta bị xa cách nhau 39 năm rồi. Năm nay, Hòa-Thượng đã 86 tuổi và tôi đã 93 tuổi. Trong nước Hòa-Thượng bị tù đày, ngoài nước, tôi coi như kẻ lưu đày.
26 Tháng Sáu 2013(Xem: 9319)
Santa Ana (Bình Sa)- Tại hội trường Jerome Center 726 S.Center St, Santa Ana, Tổng Hội Cư Sĩ Phật Giáo Việt Nam Tại Hoa Kỳ đã long trọng tổ chức Lễ Tưởng Niệm 50 Năm Pháp Nạn (1963-2013) Bồ Tát Thích Quảng Đức và Tăng tín đồ Phật Giáo vị pháp vong thân.
26 Tháng Sáu 2013(Xem: 4502)
Đại lễ Phật Đản 2557-2013 đã cử hành trọng thể ở khắp mọi nơi. Đặc biệt năm nay còn là lễ Tưởng Niệm Tri Ân 50 năm Bồ Tát Thích Quảng Đức vị Pháp thiêu thân tại Sài Gòn ngày 11/06/1963.
24 Tháng Sáu 2013(Xem: 7830)
Nhân dịp Tổng Hội Cư Sĩ Phật Giáo Việt Nam tại Hoa Kỳ tổ chức Lễ Tưởng Niệm 50 năm Pháp nạn (Tưởng niệm Hòa Thượng Thích Quảng Đức tự thiêu ngày 11 tháng 6 năm 1963 tại ngã tư Lê Văn Duyệt - Phan Đình Phùng Quận 3 Saigon.
03 Tháng Sáu 2013(Xem: 4760)
Câu chuyện thế này, khoảng tháng 5 năm 2005 khi cố đại Lão Hòa Thượng Thích Mãn Giác về chùa Tam Bảo trong dịp lễ Phật đản. Một buổi khuya nọ, HT nằm trong phòng ngủ nghe đàn Ngỗng trời kêu rối rít trong không gian vườn chùa. Sáng ra, Ngài bảo sao nghe tiếng ngỗng kêu nhiều quá, chúng vui mừng chăng? Tôi trả lời vì sau vườn chùa có hồ nước rộng trên đất của người Ấn Độ nên đàn ngỗng thường về làm tổ và dạo chơi. Ngài dạy tôi nên mua thêm miếng đất đó để sau này xây tượng đài Quán Âm trong vườn chùa mới có ý nghĩa lớn.
23 Tháng Năm 2013(Xem: 6148)
Cứ mỗi độ tháng Tư Âm Lịch, Tăng Ni Phật tử cùng với những người con Phật trên khắp thế giới hân hoan kỷ niệm Ngày Khánh Đản của Đức Bổn Sư Thích Ca Mâu Ni. Ngày mà nhân loại đón mừng ánh sáng giác ngộ và những lời giáo huấn của Ngài để kiến tập một thế giới an bình, tự tại cho chư thiên và chúng sinh