Sách trắng Quốc phòng 2019: "Mâu thuẫn"? (*)

30 Tháng Mười Một 20196:30 SA(Xem: 9518)

VĂN HÓA ONLINE - THẾ GIỚI HÔM NAY - THỨ BẨY 30  NOV 2019


Sách trắng Quốc phòng 2019: "Mâu thuẫn"? (*)


Sách trắng Quốc phòng 2019 của VN 'cảnh báo Trung Quốc'


Quốc Phương BBC 29/11/2019

image011

Image caption Tiến sỹ Bill Hayton, Viện Chatham House, London, Anh quốc, cho rằng có 'mâu thuẫn' trong chính sách được Sách trắng Quốc phòng 2019 mà Việt Nam mới công bố


Sách trắng Quốc phòng Việt Nam năm 2019 có điểm "mâu thuẫn" về chính sách trong văn bản, nhưng cũng tiềm ẩn "lời cảnh báo" với Trung Quốc theo một học giả từ Viện nghiên cứu chính sách và chiến lược Chatham House từ London, Anh quốc.


Trao đổi với Bàn tròn thứ Năm tuần này của BBC News Tiếng Việt tại London, Tiến sỹ Bill Hayton, nói:


"Điều đầu tiên tôi muốn nói, tôi chưa có dịp đọc toàn văn văn bản Sách trắng Quốc phòng Việt Nam, bởi vì là chưa thấy có trên mạng. Vào tuần sau, tôi được mời đến dự một sự kiện kỷ niệm ngày thành lập Quân đội Nhân dân Việt Nam và tôi hy vọng tôi sẽ có dịp tiếp cận với văn bản.


"Thế nhưng mà có vài điểm quan trọng có thể nói ngay, dựa trên những báo cáo trên truyền thông Việt Nam. Tức là thứ nhất, chúng ta thấy bản Sách trắng Quốc phòng lần này lần đầu tiên đã đưa thêm một điểm 'không', từ 'ba không' thành 'bốn không'.


Nếu Việt Nam tin vào điểm này, thì Việt Nam có quân đội để làm gì? Bởi vì khi anh có quân đội, thì đến một lúc nào đó anh phải sử dụngTiến sỹ Bill Hayton


"Và thứ hai, nó cũng nói về quan hệ đối với một số nước có thể sẽ được phát triển như thế nào trong tương lai."


Cho rằng có một số điểm bất hợp lý trong văn kiện Sách trắng này, nhà nghiên cứu, đồng thời là nhà báo và biên tập viên với nhiều năm làm việc tại BBC, theo dõi tin tức châu Á, Đông Nam Á và Việt Nam, nêu quan điểm:


"Tôi nhận thấy có một vài điểm mâu thuẫn trong văn bản Sách Trắng, thứ nhất, đó là Việt Nam nói rằng có ba điểm 'không' trước đây, tức là không liên minh quân sự với nước nào, không liên kết với nước nào để chống nước khác và không cho nước nào đặt căn cứ quân sự ở Việt Nam, điểm 'không' thứ tư là không sử dụng và đe dọa sử dụng vũ lực trong quan hệ quốc tế.


"Thế nhưng nếu Việt Nam tin vào điểm này, thì Việt Nam có quân đội để làm gì? Bởi vì khi anh có quân đội, thì đến một lúc nào đó anh phải sử dụng.


"Điểm mâu thuẫn thứ hai tôi thấy trong chính sách quốc phòng, tức là khi nói rằng không dựa vào nước này để chống nước khác, thế nhưng trong Sách trắng lần này cũng có điểm mới là dựa trên tình hình cụ thể thì Việt Nam có thể cân nhắc thiết lập quan hệ quân sự với một nước khác."


'Cảnh báo với Trung Quốc'


Mặt khác, theo nhà nghiên cứu này, có thể đọc được tín hiệu gợi ý diễn giải như một cảnh báo nghiêm túc của Hà Nội đối với Bắc Kinh, nếu như Trung Quốc tiếp tục có những hành động gây thêm áp lực và căng thẳng, đe dọa Việt Nam.


"Chúng ta biết rằng năm nay Việt Nam đã có sự đối đầu trên biển, như vậy khi Việt Nam nói rằng dựa trên tình hình cụ thể thì Việt Nam có thể cân nhắc phát triển mối quan hệ quân sự với một nước nào đó.


"Thì đây có thể xem là một lời nhắn gửi với Bắc Kinh rằng nếu Trung Quốc mà ép Việt Nam quá, thì Việt Nam có thể cân nhắc việc nâng cấp quan hệ quân sự đối với Hoa Kỳ và các nước khác."


Bình luận về chính sách đa phương hóa, đa dạng hóa quan hệ hợp tác an ninh, quốc phòng và quân sự của Việt Nam với các đối tác ở quốc tế và khu vực, trong đó có quan hệ Việt - Mỹ, Tiến sỹ Bill Hayton nói:


image014

Bản quyền hình ảnh Getty Images Image caption Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Mark Thomas Esper mới có chuyến thăm chính thức đến Việt Nam trong tháng 11/2019 theo lời mời của Bộ trưởng Quốc phòng Việt Nam, Đại tướng Ngô Xuân Lịch


"Tôi nghĩ rằng quan điểm chung của Việt Nam về nguyên tắc là không đổi, tức là luôn luôn có một quan hệ mang tính đa phương đối với càng nhiều nước càng tốt, trong đó có cả Trung Quốc, Hoa Kỳ, Nga, Nhật Bản, Ấn Độ.


"Còn về phía Mỹ, một số người trong phía Mỹ có thể có một suy nghĩ hơi khác, rằng Việt Nam sẽ tham gia một liên minh, hoặc một thỏa thuận gì đó. Và nếu họ nghĩ như vậy, thì đó là một sự hiểu lầm với Việt Nam.


"Còn đối với Việt Nam, Việt Nam xem quan hệ với Mỹ là một công cụ ngoại giao mà có thể giúp ích cho Việt Nam trong quan hệ với Trung Quốc."


Áp lực Biển Đông và thỏa hiệp quan điểm?


Bản Sách trắng Quốc phòng lần này được công bố có lẽ là kết quả của sự thỏa hiệp chính trị trong nội bộ lãnh đạo. Vì lẽ đó mà chúng ta thấy có mâu thuẫn trong lời nói của văn bản nàyTiến sỹ Bill Hayton


Về các hành động của Trung Quốc ở trên Biển Đông nói chung và trong vùng biển mà Việt Nam tuyên bố chủ quyền, hay thuộc chủ quyền, vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam, nói riêng, ông Bill Hayton bình luận:


"Hành động của Trung Quốc từ tháng Năm cho đến tháng Mười 2019 ở vùng biển thì có vẻ như là muốn gây sức ép đối với Việt Nam cũng như các nước ở Đông Nam Á, để nói rằng các anh không thể nào hoạt động tham gia về dầu khí mà không có sự cho phép của Trung Quốc.


"Việt Nam và Malaysia đều chịu sức ép trong thời gian vừa rồi, khi mà họ đơn phương tổ chức các hoạt động tìm kiếm dầu khí trong khu vực vùng đặc quyền kinh tế của họ. Những hoạt động mà theo tôi, bất kỳ ai mà có sự hiểu biết tương đối về luật pháp quốc tế thì cũng tự thấy rằng đó là bình thường."


Trở lại với văn kiện mới được Việt Nam công bố về chính sách quốc phòng năm nay, nhà nghiên cứu thuộc Chatham House nói thêm với Bàn tròn thứ Năm:


"Việc ra được Sách trắng Quốc phòng lần này là quá lâu, vì bản mới nhất lần trước là đã 10 năm. Và năm ngoái báo chí Việt Nam nói rằng Sách trắng Quốc phòng mới sắp được công bố, nhưng sau đó cũng chưa thấy gì.


"Tôi nghĩ rằng đã có một sự tranh cãi trong bộ máy lãnh đạo cao cấp nhất của Việt Nam về quan niệm, quan điểm sẽ được đưa vào Sách trắng là như thế nào. Bản Sách trắng Quốc phòng lần này được công bố có lẽ là kết quả của sự thỏa hiệp chính trị trong nội bộ lãnh đạo. Vì lẽ đó mà chúng ta thấy có mâu thuẫn trong lời nói của văn bản này như tôi đã giải thích trước đó."


'Không có cuộc đối thoại nào'


Image caption Trả lời phỏng vấn của nhà báo Nguyễn Giang hôm 26/11/2019 tại BBC, ông Jake Sullivan cho rằng hiện chưa thấy có bất kỳ một đối thoại 'nghiêm túc' nào giữa Hoa Kỳ và Việt Nam về một 'quan hệ đồng minh quân sự'


image015


Trước đó, trong tuần này, bên lề một trao đổi seminar tại BBC London hôm 26/11/2019, một chuyên gia về chiến lược và nguyên cố vấn về chính sách an ninh quốc gia của cựu Phó Tổng thống Mỹ Joe Biden thời Barack Obama nêu bình luận về quan hệ Mỹ - Việt, trong tương quan với tình hình khu vực và trên Biển Đông.


"Tôi không nghĩ có bất kỳ cuộc đối thoại nghiêm túc nào về một liên minh giữa Hoa Kỳ và Việt Nam vào thời điểm này, nhưng quan hệ đối tác sâu sắc hơn Mỹ - Việt, đặc biệt là về các vấn đề hai bên cùng quan tâm, không chỉ trong lĩnh vực an ninh mà cả trong lĩnh vực kinh tế và khác thì điều đó nên tiến hành," ông Jake Sullivan nói với nhà báo Nguyễn Giang của BBC News Tiếng Việt.


"Nhưng để nghĩ về nó theo cách chúng ta nghĩ về Australia, Nhật Bản, Hàn Quốc, v.v., tôi không nghĩ rằng đó là điều nằm trong suy nghĩ của chính quyền Mỹ hiện tại hoặc trong cộng đồng chiến lược rộng lớn hơn của Hoa Kỳ...


"Mỹ muốn đóng góp cho hòa bình và an ninh trong khu vực. Việt Nam, Trung Quốc và các nước yêu sách khác ở Biển Đông đã có căng thẳng gia tăng theo thời gian, và một phần lớn lợi ích của chúng tôi là đảm bảo rằng những tranh chấp đó được giải quyết một cách hòa bình để một cuộc xung đột nào đó không xảy ra.


"Việt Nam và Mỹ đương nhiên chia sẻ những lợi ích chung như tự do hàng hải ở trên Biển Đông, an ninh hàng hải và giải quyết một cách hòa bình những tranh chấp, do đó, duy trì những đối thoại lành mạnh giữa Mỹ và Việt Nam về các vấn đề trên là rất quan trọng.


"Đương nhiên điều này cũng được tích hợp vào những đối thoại rộng lớn hơn trong khu vực về tương lai của Biển Đông, để chắc chắn rằng có những sắp xếp về an ninh có thể được đảm bảo mãi mãi," chuyên gia và nhà tư vấn an ninh quốc gia của Mỹ nói.


Tiến sỹ Vũ Quang Việt: Quan hệ quân sự Việt - Mỹ và nhân quyền


Còn từ New York, Tiến sỹ Vũ Quang Việt, nguyên Vụ trưởng Vụ Thống kê của Liên Hợp Quốc, hiện là nhà quan sát chính trị và bang giao Mỹ - Việt đưa ra bình luận về tính khả thi và thời điểm đặt vấn đề về thiết lập một mối liên minh quân sự Mỹ - Việt hiện nay:


"Thứ nhất là không khả thi vì bản thân Mỹ cũng không muốn liên minh với Việt Nam làm gì. Mỹ đặt lại nhiều vấn đề. Ngay cả với Nato, bây giờ Mỹ đòi hỏi các nước đó phải trả tiền cho quân đội Mỹ.


"Ngay cả với Hàn Quốc v.v..., Mỹ cũng đòi trả tiền. Như vậy Mỹ có chính sách như kiểu là bây giờ quý vị phải chi trả cho tôi và dĩ nhiên liên minh kiểu đó càng ngày càng giảm xuống so với xưa... Bây giờ Mỹ đang muốn rút quân khắp các nơi, thì làm sao đặt vấn đề liên minh với Việt Nam?


"Thành ra bản thân Mỹ cũng không muốn. Nếu Việt Nam bị tấn công, chẳng hạn bị Trung Quốc hay bất cứ ai khác tấn công, thì Mỹ đâu có lý do gì để nói rằng đó là tấn công vào Mỹ... Tôi nghĩ việc mà bảo là liên minh như vậy sẽ không có và dù Việt Nam muốn cũng không thể đó được, do đó luật của Việt Nam nói không liên minh với bất cứ nước nào thì cũng là đúng thôi. Bởi vì cái thực trạng nó như vậy.


"Nhưng mà dĩ nhiên tôi nói là nếu Việt Nam bị tấn công, Việt Nam nên sẵn sàng và nên nói rõ rằng là sẽ hợp tác, cái này hợp tác là khác với liên minh, hay là nhận sự sự giúp đỡ của tất cả các nước có cùng ý muốn bảo vệ hòa bình ở Biển Đông, thì Việt Nam sẵn sàng hợp tác," Tiến sỹ Vũ Quang Việt nói với BBC News Tiếng Việt hôm 26/11từ Hoa Kỳ./


(*) tựa do VH đặt.
10 Tháng Tám 2014(Xem: 21136)
Ngoại trưởng Mỹ sẽ thúc đẩy một thỏa thuận chấm dứt mọi hành động có thể gây căng thẳng trong quan hệ giữa Bắc Kinh và các nước láng giềng đông nam Á tại hội nghị an ninh khu vực đang diễn ra ở thủ đô Nay Pi Taw của Miến Điện, hãng tin AFP cho biết.
07 Tháng Tám 2014(Xem: 20952)
Thưa ngài Đại sứ, trước hết, cho phép tôi và nhân dân Việt Nam cám ơn ngài về những đóng góp to lớn của ngài trong mối quan hệ hai nước thời gian qua. Tôi xin phép được hỏi ngài là Mỹ và Việt Nam có thể nâng tầm quan hệ song phương từ đối tác toàn diện lên đối tác chiến lược không và nếu có thì khi nào? Xin cảm ơn ngài! (tran ngoc dong, 30 tuổi)
07 Tháng Tám 2014(Xem: 21277)
Hai thượng nghị sỹ Hoa Kỳ John McCain và Sheldon Whitehouse có chuyến thăm Việt Nam bắt đầu từ thứ Sáu 8/8. Nội dung chuyến đi, hiện chưa rõ lịch trình, được nói chung chung là để thúc đẩ̀y quan hệ giữa hai bên.
07 Tháng Tám 2014(Xem: 20488)
Hai thượng nghị sỹ Hoa Kỳ John McCain và Sheldon Whitehouse có chuyến thăm Việt Nam bắt đầu từ thứ Sáu 8/8. Nội dung chuyến đi, hiện chưa rõ lịch trình, được nói chung chung là để thúc đẩ̀y quan hệ giữa hai bên.
05 Tháng Tám 2014(Xem: 20489)
- Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng bày tỏ vui mừng trước những bước phát triển vượt bậc trong quan hệ hợp tác Việt Nam-Hoa Kỳ, trong đó có việc hai bên đã đưa quan hệ lên tầm đối tác hợp tác toàn diện; hợp tác thương mại và đầu tư tăng nhanh; hợp tác về giáo dục-đào tạo, quốc phòng-an ninh được đẩy mạnh; quá trình khắc phục hậu quả bom mìn sau chiến tranh đạt được những kết quả tích cực.
03 Tháng Tám 2014(Xem: 24860)
Thượng viện Hoa Kỳ đã chuẩn thuận nhân vật được Tổng Thống Barack Obama đề cử vào chức Đại sứ Mỹ tại Nga. Ông John Tefft, một nhà ngoại giao chuyên nghiệp đặc trách các vấn đề Đông Âu, đã được nhất trí chuẩn thuận hôm qua, để điền thế vào chức vụ đã bị để ngỏ từ tháng Hai năm nay.
31 Tháng Bảy 2014(Xem: 21458)
Bị tố cáo cung cấp vũ khí cho Hamas và Herzbollah trong cuộc xung đột tại Cận Đông, Bĩnh Nhưỡng đã lên tiếng phủ nhận gay gắt, coi các cáo giác trên là là một « mưu đồ độc địa » và « hoàn toàn hư cấu » Tuyên bố phủ nhận nói trên được phát đi qua một thông cáo đề ngày qua (28/7) của Bộ Ngoại giao Bắc Triều Tiên và đã được thông tấn xã chính thức KCNA phổ biến rộng rãi. Trong tuần qua, nhật báo Anh Daily Telegraph dẫn các nguồn tin phương tây khẳng định lực lượng của Hamas đã ứng tiền mặt trước để mua của Bắc Triều Tiên tên lửa và các thiết bị truyền tin.
29 Tháng Bảy 2014(Xem: 20914)
Các giới chức Hoa Kỳ đã cho công bố các hình ảnh chụp từ vệ tinh cho thấy Nga đã bắn tên lửa nhắm vào lực lượng Ukraina, hồi tuần trước, để hỗ trợ nhóm phiến quân ly khai. Những hình ảnh - được chuẩn bị bởi Giám đốc cơ quan Tình báo quốc gia và được Bộ Ngoại giao chuyển tiếp đến các phóng viên báo chí - cho thấy những gì chính phủ Hoa Kỳ nói về các bệ phóng tên lửa và pháo tự hành trên lãnh thổ Nga.
27 Tháng Bảy 2014(Xem: 23550)
Tướng Prayuth là người ủng hộ mạnh mẽ hoàng gia Thái Thái Lan vừa có bản Hiến pháp tạm thời cho phép vị tướng lãnh đạo cuộc đảo chính vừa qua nắm toàn bộ an ninh quốc gia và có quyền trấn áp bất kỳ hành động nào được cho là mối nguy đối với hòa bình, an ninh, kinh tế hay nền quân chủ của đất nước.
24 Tháng Bảy 2014(Xem: 21116)
Đảng đối lập chính và đảng cầm quyền ở Campuchia vừa đạt được thỏa thuận nhằm chấm dứt tình trạng bế tắc chính trị kéo dài một năm qua.
24 Tháng Bảy 2014(Xem: 17957)
Tin cho hay ủy viên Bộ Chính trị Đảng CSVN, Bí thư Thành ủy Hà Nội Phạm Quang Nghị đang có chuyến thăm tới Hoa Kỳ bắt đầu từ 21/7.
22 Tháng Bảy 2014(Xem: 20449)
Theo Reuters, ngày 22/7, Tổng thống Nga Vladimir Putin tuyên bố nước này sẽ dùng ảnh hưởng với lực lượng ly khai ở miền Đông Ukraine để cho phép điều tra đầy đủ vụ bắn hạ máy bay của Malaysia Airlines, song tuyên bố phương Tây phải gây sức ép để Kiev chấm dứt các hành động thù địch.
20 Tháng Bảy 2014(Xem: 20612)
Tờ báo Helsingin Sanomat của Phần Lan đưa tin, tại sân bay quốc tế Helsinki Vantaa ở Thủ đô Helsinki của Phần Lan, Hải quan nước này bắt giữ một container chứa các thành phần vũ khí tên lửa được chuyển từ Việt Nam đến Ukraine (chưa xác thực). Vậy đâu là sự thật, chúng ta cần phân tích để thấy rõ thông tin trên báo Phần Lan là đúng hay sai.