RFI phỏng vấn GS Ngô Vĩnh Long từ Quảng Ngãi về

28 Tháng Năm 201312:00 SA(Xem: 12799)

Để chống Trung Quốc, Việt Nam phải nhấn mạnh đến vị trí 'yết hầu' của Hoàng Sa

 dao_phu_lam_-_quan_dao_hoang_sa_tay

Đảo Phú Lâm thuộc quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam, ảnh chụp từ vệ tinh.

hoangsa.org

Trọng Nghĩa RFI

Trong hai ngày 27-28/04/2013, Việt Nam đã tổ chức tại tỉnh Quảng Ngãi một cuộc hội thảo về Biển Đông, cụ thể là về vấn đề chủ quyền của Việt Nam đối với quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. Tham gia cuộc hội thảo này có rất nhiều học giả và nhà nghiên cứu đến từ khắp nơi trên thế giới, trong đó có giáo sư Ngô Vĩnh Long, thuộc Đại học Maine (Hoa Kỳ).

Sau khi trở về Mỹ, giáo sư Long đã chia sẻ với RFI một số suy nghĩ của ông sau những gì được thảo luận tại Việt Nam. Giáo sư Long nhấn mạnh rằng trong đối sách chống các yêu sách quá trớn của Trung Quốc tại Biển Đông, Việt Nam không nên tập trung quá vào vấn đề chủ quyền lịch sử mà cần nhấn mạnh nhiều hơn đến các nguy cơ mà Trung Quốc đặt ra đối với khu vực và thế giới khi tìm cách thâu tóm Biển Đông, và nhất là khi nắm giữ Hoàng Sa – yết hầu của tuyến hàng hải qua khu vực.

Ngô Vĩnh Long : Thật ra hội thảo vừa qua không phải về Biển Đông. Chủ đề hội thảo là : « Chủ quyền đối với quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa : Các khía cạnh lịch sử và pháp lý ». Thành ra, ban tổ chức chỉ muốn những người đến dự nói về vấn đề chủ quyền đối với Hoàng Sa và Trường Sa mà thôi. Lẽ dĩ nhiên có một số người khác - trong đó có tôi - nói về các khía cạnh khác, nhưng phần lớn đều đề cập đến vấn đề chủ quyền quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa.

Tôi nghĩ như thế cũng tốt, bởi vì Việt Nam có cơ hội để trình bày những nghiên cứu của mình. Mặc dù phía Việt Nam phần lớn chỉ dùng tài liệu Việt Nam, không dùng tài liệu nước ngoài, nhất là tài liệu của Trung Quốc, nhưng ít ra cũng cho thế giới biết là Việt Nam có những tài liệu gì và nghĩ gì về vấn đề chủ quyền quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa.

Quá tập trung vào vấn đề chủ quyền lịch sử là bước lùi rất lớn

RFI : Nói nhiều về chủ quyền lịch sử phải chăng là xu hướng hiện nay tại Việt Nam ?

Ngô Vĩnh Long : Nếu là một xu hướng, thì tôi nghĩ đây là một bước lùi rất lớn bởi vì nhiều nước trên thế giới nói rằng sẽ không can thiệp vào vấn đề chủ quyền, mà đối với họ, vấn đề an ninh trên biển cả và an ninh trong khu vực mới là vấn đề lớn. Tại sao ? Bởi vì 90% của thương mại thế giới là trên biển, và 60% khối mậu dịch đó đi qua Biển Đông.

Khi Trung Quốc đưa ra đường lưỡi bò, tất nhiên là Trung Quốc đã gây khó khăn, không chỉ đối với quần đảo Trường Sa và Hoàng Sa, hay với một, hai nước nào đó trong khu vực, mà là đối với toàn thế giới. Cho nên đây là vấn đề của thế giới, vấn đề an ninh của thế giới.

Nếu chúng ta lại nhấn mạnh vấn đề chủ quyền Hoàng Sa và Trường Sa, tức là vấn đề song phương giữa Trung Quốc và Việt Nam, thì không khác gì chúng ta lại đi lùi, và nói rằng : « Đây là vấn đề giữa tôi với Trung Quốc, và chúng tôi sẽ bàn cãi những vấn đề luật pháp hay lịch sử với Trung Quốc, chứ còn các anh nước ngoài không nên dính dáng vào ! ».

Tôi nghĩ đó là tự mình cô lập mình. Đây là một vấn đề mà tôi cho là cần phải nghĩ lại.

Dĩ nhiên Việt Nam nằm sát Trung Quốc, Việt Nam muốn có quan hệ tốt với Trung Quốc, nhưng Việt Nam cũng phải nói cho Trung Quốc biết rằng những việc gây hấn của Trung Quốc trong khu vực cuối cùng sẽ gây khó khăn cho chính người Trung Quốc.

Có thể là một số lãnh tụ của Trung Quốc đang dùng vấn đề gây hấn để thủ lợi cho mình, nhưng về xa về dài, nếu vấn đề gây ra thêm khó khăn, điều đó sẽ bất lợi cho quan hệ giữa Việt Nam và Trung Quốc và bất lợi cho người Trung Quốc.

Không nên mắc mưu song phương của Trung Quốc

Vừa qua, Việt Nam đã gởi nhiều lãnh đạo sang Trung Quốc, nói về vấn đề hai nước Việt Nam và Trung Quốc sẽ cố gắng làm sao bảo vệ lợi ích của hai bên và cùng nhau bảo vệ an ninh trong khu vực.

Đó là việc làm tốt, nhưng tôi nghĩ rằng đây không phải là chuyện song phương, đây là chuyện của các nước trên thế giới mà Việt Nam không nên bị kẹt vào cái thế song phương, để rồi nói tránh đi các vấn đề, hay nói những vấn đề chủ quyền đảo… xa xưa mà không đi đến vấn đề chính là làm sao buộc Trung Quốc phải bỏ đường lưỡi bò và phải có thái độ thích ứng và hòa hoãn hơn trong khu vực.

RFI : Riêng trong vấn đề quần đảo Hoàng Sa, một trong những trọng tâm cuộc hội thảo mà giáo sư vừa tham dự, giáo sư thấy Việt Nam cần phải xoáy vào khía cạnh nào khi nêu vấn đề này ra trước quốc tế ?

Ngô Vĩnh Long : Về vấn đề Hoàng Sa, Việt Nam phải tiếp tục nói cho thế giới biết là Trung Quốc đã chiếm Hoàng Sa bằng vũ lực, và không những Trung Quốc đã chiếm Hoàng Sa bằng vũ lực và đã giết bao nhiêu người Việt Nam, mà Trung Quốc bây giờ còn thành lập cái thành phố Tam Sa ở trên Hoàng Sa để kiểm soát toàn bộ Biển Đông. Và Trung Quốc đã nói rằng nếu có thuyền bè nước khác đi sang khu vực đó, thì nếu Trung Quốc muốn, Trung Quốc sẽ đưa người lên kiểm soát.

Không nên để Trung Quốc lũng đoạn Hoàng Sa - 'yết hầu' của Biển Đông

Đấy là gì ? Nếu ai nhìn lại bản đồ sẽ thấy là khoảng cách giữa Hoàng Sa và Hải Nam chỉ có khoảng 175 dặm, nếu Trung Quốc muốn làm kẹt lưu thông của cả thế giới, thì nơi đó là yết hầu chứ không phải là ở dưới Malaysia hay Singapore.

Nếu đó là yết hầu, thì nếu vì Trung Quốc bắt chẹt thế giới nhiều quá mà đến một lúc nào đó, có một chiếc tiềm thủy đỉnh hay một chiếc tàu gì đó, chất chất nổ tông vào một số thuyền của Trung Quốc, thì sẽ gây ra một sự cố rất lớn cho toàn thế giới.

Cho nên thế giới phải nói với Trung Quốc rằng : “Anh đã chiếm Hoàng Sa một cách bất hợp pháp, đã giết người, nhưng theo luật quôc tế, tất cả các đảo Hoàng Sa, Trường Sa v.v... không thể có lãnh hải dài hơn là 12 dặm”, để Trung Quốc đừng dùng Hoàng Sa và nói rằng là có EEZ 200 dặm, để bắt chẹt các nước nhỏ có thuyền bè đi sang vùng đó.

Trung Quốc kể như không dám làm như vậy với Mỹ, nhưng chúng ta phải nhìn trường hợp (chiếc quân hạm Mỹ) Impeccabble. Impeccable chỉ đến gần đảo Hải Nam khoảng 75 hải lý, mà Trung Quốc còn đưa tàu ra đụng huống chi các nước nhỏ.

Cho nên phải nhắc vấn đề này, cho thế giới biết rằng đây là sự nguy hiểm rất lớn, và vấn đề Hoàng Sa không phải là vấn đề song phương giữa Việt Nam và Trung Quốc, mà là vấn đề của toàn thế giới.

dao_ly_son_-_quang_ngai

Đảo Lý Sơn (dấu chấm đỏ), nơi xuất phát tầu cá của ngư dân Việt thường xuyên ra đánh bắt cá ở khu vực biển Hoàng Sa thuộc chủ quyền Việt Nam. (Chú thích của Văn Hóa)

RFI : Việt Nam chưa quảng bá rộng rãi vấn đề này ?

Ngô Vĩnh Long : Vâng. Thành ra Việt Nam nên tiếp tục làm vấn đề đó, chứ còn nói về chủ quyền sơ sơ, rồi cách đây cách đây ba, bốn trăm năm trước chúng tôi có đội Hoàng Sa, từ đảo Lý Sơn đi ra…, thì vấn đề trước hết là xa vời, thứ nữa là về luật pháp quốc tế, Việt Nam có liên tục kiểm soát Hoàng Sa hay không, hay là có lúc nào đó Việt Nam vì lý do gì đó không có làm được.

Theo tôi, nói về vấn đề lịch sử mà không nói về vấn đề pháp lý ở chỗ này là không thuyết phục đối với thế giới, nhưng mà có thuyết phục đối với thế giới về vấn đề pháp lý hay là vấn đề lịch sử, thì cũng không làm cho họ thấy cái nguy cơ, và thấy là họ phải cùng với Việt Nam và các nước trong khu vực bảo vệ an ninh trong vùng./

18 Tháng Mười Hai 2014(Xem: 11490)
Tòa án Trọng tài Thường trực đã ra hạn cho Philippines là từ nay cho đến ngày 15/3/2015 phải cung cấp thêm luận chứng bằng văn bản. Tòa án Trọng tài Thường trực vẫn tiếp tục yêu cầu Bắc Kinh phải trả lời các luận điểm mới của Manila trước ngày 16/6/2015.
14 Tháng Mười Hai 2014(Xem: 12585)
Tham luận của đại diện đủ VN là tiến sĩ Trần Công Trục (nguyên trưởng Ban biên giới Chính phủ) khẳng định rằng VN có đầy bằng chứng cả về lịch sử lẫn pháp lý để khẳng định chủ quyền đối với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa trên biển Đông, còn Trung Quốc gần như không có lập luận pháp lý nào ngoài việc sử dụng sức mạnh.
11 Tháng Mười Hai 2014(Xem: 11148)
Trung Quốc có thể đã bí mật thiết lập khu nhận dạng phòng không – ADIZ trên Biển Đông, mà không tuyên bố công khai để tránh bị phản đối, theo tin của Trung tâm Thông tin Kanwa, có trụ sở đặt ở Canada.
09 Tháng Mười Hai 2014(Xem: 12073)
Bộ Ngoại giao Trung Quốc hôm nay đã lên án một phúc trình của Mỹ về các tuyên bố nhận chủ quyền của Bắc Kinh ở biển Nam Trung Hoa (tức biển Đông), cho rằng nó đi ngược lại với cam kết không đứng về phía nào của Washington trong cuộc tranh chấp ở biển Đông.
30 Tháng Mười Một 2014(Xem: 11581)
“Trung Quốc có cách lý giải về lợi ích an ninh quốc gia để tuyên bố ADIZ ở bờ biển phía nam kéo dài khoảng 100 hải lý từ đường cơ sở ở vịnh Bắc bộ. Nếu như ADIZ được mở rộng hơn về phía nam khoảng 150 hải lý hoặc hơn, nó sẽ bao gồm các đảo thuộc Hoàng Sa của Việt Nam mà Trung Quốc đang chiếm đóng. Nếu Trung Quốc tuyên bố ADIZ bao gồm Hoàng Sa thì hành động này sẽ lại gây căng thẳng cho quan hệ hai nước” – Giáo sư Beckman bình luận.
23 Tháng Mười Một 2014(Xem: 12139)
Dự án trên bãi Chữ Thập (cách Sàigon khoảng 800km) là dự án thứ tư của Trung Quốc tại quần đảo Trường Sa trong 18 tháng qua và cũng là dự án lớn nhất, IHS Jane's cho biết. Trung Quốc đã đặt một đơn vị đồn trú tại đây, với sự hỗ trợ của súng phòng không, vũ khí chống người nhái, các thiết bị liên lạc... Các hình ảnh được tạp chí IHS Jane's công bố hôm 21/11 cho thấy công trình thi công trên bãi Chữ Thập đã đạt đến chiều dài 3.000 mét, rộng 200-300 mét, đủ lớn để "xây dựng đường băng".
18 Tháng Mười Một 2014(Xem: 11785)
Hội nghị quốc tế về Biển Đông đã diễn ra ở Đà Nẵng trong hai ngày 17 và 18/11 với sự tham gia của hơn 200 học giả nghiên cứu về vấn đề này, trong đó có học giả đến từ các nước Trung Quốc, Mỹ, Pháp, Nhật Bản, Ấn Độ, Đài Loan và Việt Nam, Thông tấn xã Việt Nam đưa tin. Đây là hội nghị thường niên do Học viện Ngoại giao Việt Nam tổ chức. Hội nghị năm nay có có chủ đề: ‘Biển Đông: Hợp tác vì An ninh và Phát triển ở Khu vực’.
16 Tháng Mười Một 2014(Xem: 12377)
Chu Châu (số hiệu 594), là tàu hộ vệ tên lửa lớp Giang Đảo thứ 18 của Trung Quốc, lần đầu tiên được triển khai để phục vụ chiến tranh chống tàu ngầm, trang tin USNI News của Viện Hải quân Mỹ ngày 12.11 dẫn lại thông tin từ tạp chí quốc phòng IHS Jane’s (Anh) cho biết.
12 Tháng Mười Một 2014(Xem: 12235)
TTO - 12-11-14, hội nghị ASEAN chính thức khai mạc tại Naypyidaw, thủ đô Myanmar. Biển Đông được đánh giá là chủ đề nóng nhất tại hội nghị.
06 Tháng Mười Một 2014(Xem: 12223)
“Việt Nam kiên quyết phản đối hành động phi pháp nêu trên của Trung Quốc, yêu cầu Trung Quốc tôn trọng chủ quyền của Việt Nam, nghiêm túc thực hiện DOC, chấm dứt ngay việc cải tạo, xây dựng công trình, phá vỡ nguyên trạng tại quần đảo Trưởng Sa và không để tái diễn những hành động sai trái tương tự”.
04 Tháng Mười Một 2014(Xem: 11914)
“Cả Việt Nam lẫn Ấn Độ đều nhận ra rằng nếu bây giờ không đương đầu với Trung Quốc, họ sẽ mất lãnh thổ vĩnh viễn” . Tuần báo Time Magazine trong số xuất bản ngày 27.10 đã đưa ra nhận định như trên sau chuyến viếng thăm Ấn Độ của thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng.
02 Tháng Mười Một 2014(Xem: 13497)
Bill Hayton chứng minh rằng những yêu sách về chủ quyền ở Biển Đông của Tàu cộng dựa trên chứng cứ lịch sử là rác rưởi. Ông chỉ ra rằng những chứng cứ đó không thể nào đứng vững khi xem xét đến các văn chứng của triều Nguyễn của Việt Nam. Từ 1750, triều Nguyễn đã điều các đội hải quân ra trấn giữ hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa. Đội quân triều Nguyễn còn có chức năng cứu vớt thuyền bị nạn, và mỗi chuyến hải hành, họ ghi lại trong sử sách rất cẩn thận.
30 Tháng Mười 2014(Xem: 17905)
Việt Nam từ giữa năm 2011 tới nay đã và đang thực hiện phong trào 'Góp đá xây dựng Trường Sa' do Trung ương Đoàn và báo Tuổi trẻ Thành phố Sàigon phát động. Truyền thông trong nước đưa tin nhiều về phong trào này, và công trình xây dựng đầu tiên được khánh thành là tại đảo Đá Tây thuộc huyện Trường Sa, tỉnh Khánh Hòa hồi tháng Ba 2012. Ảnh đảo Đá Tây trên do nhà báo Lý Kiến Trúc chụp nhân chuyến “Hải trình 3 – Trường Sa HQ-571”.
26 Tháng Mười 2014(Xem: 13241)
Với việc Trung Quốc đẩy mạnh xây dựng các hoạt động bất hợp pháp, bao gồm mở rộng đường băng sân bay quân sự trên đảo Phú Lâm, Hoàng Sa (thuộc chủ quyền Việt Nam) và xây mới sân bay trên đảo nhân tạo (trái phép) ở đá Chữ Thập, Trường Sa buộc các bên liên quan phải tăng cường khả năng phòng thủ, ví dụ như Đài Loan đang chốt giữ (trái phép) đảo Ba Bình cũng phải bỏ 100 triệu USD mở rộng đường băng và cầu cảng, tăng cường phòng thủ.
23 Tháng Mười 2014(Xem: 12725)
Tờ China Newsweek đưa tin Bắc Kinh đang xây dựng sân bay như một căn cứ chuyển tiếp cho lực lượng hải quân và không quân nước này. Trước đó, một số tờ báo đã đưa tin về ý đồ đẩy mạnh việc cải tạo đất tại các khu vực tranh chấp ở biển Đông. Tờ Want China Times của Đài Loan cho biết Lee Hsiang-chou, Tổng giám đốc cơ quan an ninh Đài Loan và Tư lệnh hải quân Trung Quốc Wu Shengli đã khảo sát năm hòn đảo ở Trường Sa. Ngoài ra, ông Wu cũng theo dõi các cuộc diễn tập quân sự trong thời gian khảo sát.
21 Tháng Mười 2014(Xem: 16826)
Năm 1993, Việt Nam kiểm soát 24 đảo, đá ngầm ở quần đảo Trường Sa, quân đồn trú chỉ 600 người, đến năm 2002, Việt Nam đã quản lý 29 đảo, đá ngầm, quân đồn trú tăng lên 2.020 người. Sân bay đảo Nam Yết, sân bay đảo Trường Sa Lớn đang lần lượt hoàn thành. “Hải Trình 3 Trường Sa” HQ-571 đã chở báo chí Việt Mỹ đi tìm hiểu một số đảo quan trọng vào tháng Tư, 2014. (Ảnh tư liệu Văn Hóa)
19 Tháng Mười 2014(Xem: 12826)
Đảo Chữ Thập năm trơ vơ giữa biển Trường Sa không có một đảo nào kế cận khống chế. TQ đang xây hải cảng, sân bay lớn trên đảo vào tháng 9/2014. Lập căn cứ Chữ Thập, hải quân TQ hầu như khống chế con đường lưu thông hàng hải qua lại eo biển Malacca. Năm 1993, Việt Nam kiểm soát 24 đảo, đá ngầm ở quần đảo Trường Sa, quân đồn trú chỉ 600 người, đến năm 2002, Việt Nam đã quản lý 29 đảo, đá ngầm, quân đồn trú tăng lên 2.020 người. Sân bay đảo Nam Yết, sân bay đảo Trường Sa Lớn lần lượt hoàn thành. “Hải Trình 3 Trường Sa” HQ-571 đã chở báo chí Việt Mỹ đi thăm các đảo quan trọng này vào tháng Tư, 2014. (Ảnh tư liệu Văn Hóa)
16 Tháng Mười 2014(Xem: 12603)
Phát biểu tại một cuộc họp của Ủy ban Ngoại giao – Quốc phòng của Viện lập pháp ở Đài Bắc hôm 15/10, tổng giám đốc Cơ quan An ninh Quốc gia Đài Loan Lý Tường Trụ cho biết, Đô đốc Ngô Thắng Lợi, Tư lệnh hải quân Trung Quốc, tháng trước đã đi thị sát năm hòn đảo thuộc quần đảo Trường Sa.
14 Tháng Mười 2014(Xem: 17118)
Báo Mỹ điểm danh các loại vũ khí trang bị và nhà thầu quốc phòng có thể giúp Việt Nam tăng cường năng lực quốc phòng phù hợp với ngân sách hiện nay. Việt Nam có thể mua máy bay, radar, pháo tự hành, tàu hộ vệ Mỹ. Tướng 4 sao Mỹ Wesley K. Clark: “Chiến lược xoay trục châu Á của chính quyền Obama được công bố vào cuối năm 2011 được cho là trực tiếp chống lại Trung Quốc, một sự thay đổi theo hướng ngăn chặn. Mỹ không chỉ điều chỉnh lực lượng mà còn tăng cường các thỏa thuận quốc phòng. Mỹ đang đàm phán TPP, nỗ lực này để tạo ra một khu vực tự do thương mại lớn bao gồm 11 quốc gia nhưng không có Trung Quốc”.
09 Tháng Mười 2014(Xem: 12412)
Hôm 07/10/2014, Tân Hoa Xã cho biết là nhờ phi đạo mới hoàn thành mà các phi cơ quân sự kể từ nay có thể lên xuống, qua đó “cải thiện khả năng phòng thủ của Trung Quốc trên hai quần đảo Tây Sa ( Hoàng Sa ) và Nam Sa ( Trường Sa)”. Đảo Phú Lâm có diện tích 2 km2, lớn hàng thứ ba sau đảo Ba Bình do Đài Loan chiếm, sau đảo Thị Tứ do Philippines chiềm. Với sự gia cố hiện nay của Trung Quốc, diện tích Phú Lâm đã lớn hơn trước nhiều, và nay đã trở thành một căn cứ Hải, Không, Thủy quân Lục chiến sẵn sàng ứng chiến.