VĂN HÓA ONLINE - BIỂN ĐÔNG-BIỂN TÂY-SOUTH CHINA SEA – THỨ SÁU 07 NOV 2025
Đảo Hải Nam: Tập Cận Bình dự lễ đưa Mẫu hạm Fujian (Phúc Kiến) vào hoạt động
Ảnh dưới: Bản đồ Chuỗi đảo thứ nhất và Chuỗi đảo thứ hai do AP minh họa.
Ảnh trên: Mẫu hạm CV-18 Fujian được nhìn thấy trong buổi lễ đưa vào hoạt động, cho thấy con số '18' mới được sơn trên boong Mẫu hạm. (Nguồn ảnh: CCTV)
Trung Quốc đã đưa vào hoạt động Mẫu hạm thứ ba, Type 003 Phúc Kiến (CV-18), trong một buổi lễ diễn ra vào ngày 5 tháng 11 năm 2025, tại căn cứ Du Lâm đảo Hải Nam, đánh dấu một cột mốc quan trọng trong quá trình phát triển hàng không mẫu hạm của Hải quân Trung Quốc (PLAN). Sự kiện diễn ra vào ngày 5 tháng 11, với sự tham dự của các lãnh đạo chính trị và quân sự cấp cao, bao gồm Chủ tịch Tập Cận Bình, và chính thức đưa Mẫu hạm vào hoạt động sau gần ba năm vận hành tại cầu cảng, thử nghiệm hệ thống và chạy thử trên biển.
https://x.com/FaySue6/status/1986664384370737540
Tập Cận Bình (áo sơ mi đứng giữa) với các thành viên của Mẫu Hạm Type 003 Fujian (Phúc Kiến) (CV-18) ngày 06/11/2025 đang neo đậu tại căn cứ Du Lâm đảo Hải Nam.
https://x.com/FaySue6/status/1986664384370737540
Căn cứ Du Lâm (Yulin) ở đảo Hải Nam. Những chấm trắng trên bản đồ là các hòn đảo quân sự ở quần đảo Hoàng Sa, bức trường thành bảo vệ Hải Nam. Google map.
Lý Kiến Trúc
VĂN HÓA ONLINE
07/11/2025
XEM THÊM:
* Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth (trái) và Bộ trưởng Quốc phòng Việt Nam Phan Văn Giang tại trụ sở Bộ Quốc Phòng Việt Nam tại Hà Nội hôm 2/11/2025.
https://www.bbc.com/vietnamese/articles/c867765xzy0o
* Thứ trưởng Bộ Hải quân Hoa Kỳ Hùng Cao đến Hà Nội ngày 02/11//2025 làm gì?
* Tokyo: TT Trump nhấn mạnh liên minh Mỹ-Nhật khi gặp nữ Thủ tướng Nhật Sanae Takaichi. Nhật đầu tư vào Mỹ 550 tỷ đô la.
XEM THÊM:
* Vịnh Bắc Việt: Căn cứ bất khả xâm phạm? Vết hằn còn đó
https://www.nhatbaovanhoa.com/a11758/vinh-bac-viet-can-cu-bat-kha-xam-pham-vet-han-con-do
* Đảo Hải Nam: Tiền đồn quân sự TQ khống chế Biển Đông, BẢO VỆ TẦU NGẦM NGUYÊN TỬ
* Đảo Hải Nam: bãi phóng phi thuyền không gian của TQ
https://www.nhatbaovanhoa.com/a12133/dao-hai-nam-bai-phong-phi-thuyen-khong-gian-cua-tq
AP: Trung Quốc muốn thể hiện sức mạnh vượt xa bờ biển với Mẫu hạm Phúc Kiến mới
By DAVID RISING
Updated 12:45 AM PST, November 7, 2025
https://apnews.com/article/china-fujian-aircraft-carrier-commission-4fef26ed44a48932fc31ad5b1ef0793a
Trong bức ảnh do Tân Hoa Xã công bố, tàu sân bay chạy bằng năng lượng thông thường thứ ba của Trung Quốc, Phúc Kiến, đang thực hiện chuyến thử nghiệm trên biển đầu tiên vào ngày 7 tháng 5 năm 2024. (Ding Ziyu/Tân Hoa Xã qua AP, Hồ sơ
Trong bức ảnh tài liệu không đề ngày tháng do Tân Hoa Xã công bố, các thành viên phi hành đoàn đang làm việc trên máy bay trên tàu sân bay (từ trái sang), máy bay chiến đấu phản lực J-15T, máy bay cảnh báo sớm KJ-600 và máy bay chiến đấu tàng hình J-35 trên boong tàu sân bay thông thường thứ ba của Trung Quốc, tàu Phúc Kiến, trong khi họ tiến hành huấn luyện cất cánh và hạ cánh bằng máy phóng điện từ trên tàu sân bay trong chuyến thử nghiệm đầu tiên trên biển. (Li Tang/Tân Hoa Xã qua AP, tài liệu)
Trong bức ảnh vệ tinh ngày 8 tháng 10 năm 2025 từ Planet Labs PBC, các tàu sân bay Sơn Đông và Phúc Kiến của Trung Quốc được nhìn thấy tại Căn cứ Hải quân Du Lâm gần Tam Á, Trung Quốc. (Planet Labs PBC qua AP)
BANGKOK (AP) — Trung Quốc đã đưa vào hoạt động tàu sân bay mới nhất của mình sau nhiều lần thử nghiệm trên biển, truyền thông nhà nước đưa tin hôm thứ Sáu 07/11/2025, bổ sung thêm một con tàu mà các chuyên gia cho rằng sẽ giúp lực lượng hải quân vốn đã lớn nhất thế giới mở rộng sức mạnh ra ngoài vùng biển của họ.
Tân Hoa Xã cho biết tàu Fujian (Phúc Kiến) đã được đưa vào hoạt động hôm thứ Tư tại một căn cứ hải quân trên đảo Hải Nam, miền nam Trung Quốc, trong một buổi lễ có sự tham dự của lãnh đạo cấp cao Tập Cận Bình.
Fujian (Phúc Kiến) là Hàng không Mẫu hạm thứ ba của Trung Quốc và là Mẫu hạm đầu tiên do Trung Quốc tự thiết kế và đóng.
Đây có lẽ là ví dụ rõ ràng nhất cho đến nay về cuộc cải tổ và mở rộng quân sự quy mô lớn của Tập Cận Bình, với mục tiêu hiện đại hóa lực lượng vào năm 2035 và đạt "đẳng cấp thế giới" vào giữa thế kỷ này - điều mà hầu hết mọi người đều hiểu là có khả năng ngang hàng với Hoa Kỳ.
Với tàu Phúc Kiến, Bắc Kinh tiến thêm một bước nữa để thu hẹp khoảng cách với Hải quân Hoa Kỳ. Với hạm đội Hàng không Mẫu hạm và mạng lưới căn cứ của nước này, cho phép Trung Quốc duy trì sự hiện diện trên toàn thế giới.
Greg Poling, giám đốc Sáng kiến Minh bạch Hàng hải Châu Á tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế, cho biết: " Hàng không Mẫu hạm đóng vai trò then chốt trong tầm nhìn của giới lãnh đạo Trung Quốc về một Trung Quốc trở thành cường quốc có lực lượng hải quân biển xanh", hay một cường quốc có thể triển khai sức mạnh ra xa vùng biển ven bờ.
Trung Quốc muốn tranh giành vùng biển xa tới tận Guam
Chuỗi đảo thứ nhất và Chuỗi đảo thứ hai. Bản đồ minh họa của AP.
Đối với hải quân Trung Quốc, một mục tiêu là thống trị các vùng biển gần Biển China Sea, Biển Hoa Đông và Biển Hoàng Hải xung quanh cái gọi là Chuỗi đảo thứ nhất, chạy về phía nam qua Nhật Bản, Đài Loan và Philippines.
Nhưng sâu hơn vào Thái Bình Dương, họ cũng muốn có thể tranh giành quyền kiểm soát Chuỗi đảo thứ hai, nơi Hoa Kỳ có các cơ sở quân sự quan trọng trên đảo Guam và các nơi khác, Poling nói. "Một Mẫu hạm không thực sự giúp ích gì cho bạn trong Chuỗi đảo thứ nhất, nhưng nó là chìa khóa cho cuộc cạnh tranh đó, nếu bạn muốn, với người Mỹ ở khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương rộng lớn hơn", Poling nói.
"Năng lực quân sự ngày càng tăng" và khả năng "thể hiện sức mạnh trên toàn cầu" của Trung Quốc là một trong những lý do khiến Ngũ Giác Đài trong báo cáo mới nhất gửi Quốc hội tiếp tục gọi nước này là "đối thủ cạnh tranh duy nhất của Hoa Kỳ với ý định và ngày càng có năng lực định hình lại trật tự quốc tế".
Đồng thời, Bắc Kinh có quyền "biến đổi hải quân thành lực lượng hải quân chiến lược biển xanh tương xứng với sức mạnh quốc gia", ông Song Zhongping, một chuyên gia quân sự tại Hồng Kông, cho biết. "Các Mẫu hạm của Trung Quốc không thể chỉ hoạt động gần bờ, chúng phải hoạt động ở các đại dương xa xôi và vùng biển xa xôi để thực hiện các nhiệm vụ huấn luyện và hỗ trợ khác nhau", ông Song nói. "Trung Quốc là một cường quốc và lợi ích ở nước ngoài của chúng tôi trải rộng khắp toàn cầu; chúng tôi cần phải hiện diện trên toàn cầu".
Tin tức về việc tàu Phúc Kiến được đưa vào hoạt động đã vấp phải sự cảnh giác ở Nhật Bản lân cận. Minoru Kihara, cựu Bộ trưởng Quốc phòng và hiện là Chánh Văn phòng Nội các trong chính phủ mới của Thủ tướng Sanae Takaichi, cho biết điều này nhấn mạnh rằng Trung Quốc đang "tăng cường sức mạnh quân sự một cách nhanh chóng và toàn diện mà không minh bạch". "Chúng tôi tin rằng quân đội Trung Quốc có ý định nâng cao năng lực tác chiến trên biển và trên không xa bờ bằng cách tăng cường sức mạnh hải quân", ông nói với các phóng viên, đồng thời nhấn mạnh rằng Nhật Bản đang theo dõi hoạt động quân sự của Trung Quốc và sẽ "phản ứng bình tĩnh nhưng kiên quyết" nếu cần thiết.
Một khả năng gây lo ngại ở các thủ đô nước ngoài là khả năng Trung Quốc phong tỏa hoặc xâm lược hòn đảo Đài Loan tự trị dân chủ, nơi Trung Quốc tuyên bố là lãnh thổ của mình và Chủ tịch Tập Cận Bình không loại trừ khả năng chiếm đoạt bằng vũ lực.
Mặc dù hòn đảo này nằm ngay ngoài khơi bờ biển Trung Quốc, nhưng nếu Trung Quốc có khả năng bố trí một hoặc nhiều nhóm tàu sân bay xung quanh Chuỗi đảo thứ hai - giữa Đài Loan và trụ sở Hạm đội Thái Bình Dương của Hoa Kỳ tại Hawaii - điều đó có thể trì hoãn khả năng hỗ trợ quân sự của Hoa Kỳ trong trường hợp bị Trung Quốc tấn công.
"Họ muốn những Mẫu hạm đó đóng một vai trò nào đó trong việc mở rộng phạm vi chiến lược ra xa Trung Quốc, và một trong những điều quan trọng mà một Mẫu hạm có thể làm là mở rộng phạm vi nhận thức về lãnh thổ của Trung Quốc để theo dõi các hoạt động trên không, trên biển và dưới biển", Brian Hart, Phó Giám đốc Dự án Sức mạnh Trung Quốc của CSIS, cho biết.
Với Mẫu hạm Phúc Kiến, chiến đấu cơ của Trung Quốc có thể triển khai xa bờ biển.
Trong ảnh vệ tinh ngày 8 tháng 10 năm 2025 từ Planet Labs PBC, các Mẫu hạm Sơn Đông và Mẫu hạm Phúc Kiến của Trung Quốc được nhìn thấy tại Căn cứ Hải quân Du Lâm (đảo Hải Nam) gần Tam Á, Trung Quốc. (Planet Labs PBC qua AP)
Tàu Mẫu hạm đầu tiên của Trung Quốc, Liêu Ninh, do Liên Xô sản xuất và tàu sân bay thứ hai, Sơn Đông, được đóng tại Trung Quốc nhưng dựa trên mẫu của Liên Xô. Cả hai đều sử dụng hệ thống nhảy cầu kiểu cũ để giúp máy bay cất cánh.
Mẫu hạm Phúc Kiến bỏ qua công nghệ máy phóng hơi nước được sử dụng trên hầu hết các tàu sân bay Mỹ để sử dụng hệ thống phóng điện từ chỉ có trên các Mẫu hạm lớp Ford mới nhất của Hải quân Hoa Kỳ. Hệ thống này ít gây áp lực lên máy bay và tàu, cho phép kiểm soát tốc độ chính xác hơn và có thể phóng nhiều loại máy bay hơn so với hệ thống hơi nước.
So với hệ thống nhảy cầu, hệ thống này cho phép Trung Quốc phóng các máy bay hạng nặng hơn, với đầy đủ nhiên liệu, như máy bay cảnh báo sớm và kiểm soát KJ-600, đã được thử nghiệm thành công trong các cuộc thử nghiệm trên biển. Chiến đấu cơ tàng hình J-35 và máy bay chiến đấu cơ hạng nặng J-15T mới nhất của nước này cũng được phóng từ Phúc Kiến, mang lại cho tàu sân bay mới "khả năng hoạt động toàn boong" theo hải quân Trung Quốc.
Khả năng mang theo máy bay trinh sát riêng đồng nghĩa với việc không giống như hai tàu sân bay đầu tiên, nó sẽ không bị mù khi hoạt động ngoài tầm hỗ trợ trên bộ, giúp nó có khả năng vận hành các máy bay tiên tiến nhất của mình ở xa, bao gồm cả Chuỗi đảo thứ hai. " Mẫu hạm Phúc Kiến là một bước nhảy vọt lớn của Trung Quốc về năng lực của các tàu sân bay so với hai tàu đầu tiên", Hart nói.
Mẫu hạm của Trung Quốc không chạy bằng năng lượng hạt nhân, hạn chế tầm hoạt động của chúng.
Tuy nhiên, Hart lưu ý, hải quân Trung Quốc vẫn tụt hậu so với Hoa Kỳ ở một số khía cạnh đáng kể. Về mặt số lượng, họ chỉ có ba Mẫu hạm so với 11 tàu của Hải quân Hoa Kỳ, và trong khi tất cả các Mẫu hạm của Trung Quốc đều chạy bằng năng lượng thông thường, thì Mẫu hạm của Hoa Kỳ đều chạy bằng năng lượng hạt nhân, điều này có nghĩa là chúng có thể hoạt động gần như vô thời hạn mà không cần tiếp nhiên liệu - giúp tăng đáng kể tầm hoạt động.
Mẫu hạm lớp Ford, hiện chỉ có một chiếc đang hoạt động nhưng nhiều chiếc khác đang được đóng, cũng lớn hơn, có thể chở nhiều máy bay hơn trên boong bay và có thang máy thứ ba, nghĩa là nó có thể di chuyển nhiều máy bay hơn từ các nhà chứa máy bay ở tầng dưới trong thời gian ngắn hơn.
Trung Quốc cũng tụt hậu so với Hoa Kỳ về Tuần dương hạm và Khu trục hạm tên lửa dẫn đường, vốn rất quan trọng trong việc cung cấp phòng thủ trên không và tàu ngầm, cũng như hỗ trợ cho các nhóm hải quân lớn hơn, cũng như tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân.
Hoa Kỳ cũng dẫn đầu về các hệ thống phóng thẳng đứng - về cơ bản là các hệ thống chứa và phóng tên lửa từ tàu - đây là thước đo lượng hỏa lực mà tàu có thể mang theo, mặc dù Trung Quốc đang tăng cường năng lực này, Hart cho biết.
Không chỉ về trang thiết bị, Trung Quốc còn thiếu mạng lưới căn cứ ở nước ngoài mà Hoa Kỳ có, vốn rất quan trọng cho việc tiếp tế cho Mẫu hạm và cũng cung cấp đường băng thay thế trong trường hợp máy bay không thể quay trở lại Mẫu hạm một cách an toàn.
Tuy nhiên, Trung Quốc đang nỗ lực mở rộng các căn cứ ở nước ngoài và có một hệ thống động cơ hạt nhân cho một Mẫu hạm đang được phát triển.
Cũng có bằng chứng cho thấy Trung Quốc đã và đang đóng Mẫu hạm bay khác. Các xưởng đóng tàu Trung Quốc có khả năng đóng nhiều tàu cùng một lúc và cũng đang cho ra đời nhiều tàu mới khác với tốc độ mà Hoa Kỳ hiện không thể theo kịp.
"Thực sự, Trung Quốc đang thu hẹp khoảng cách trên mọi phương diện", Hart nói. “Họ đang triển khai và đóng thêm nhiều Mẫu hạm, tàu ngầm hạt nhân, tàu khu trục lớn hơn và các loại tàu khác có thể mang theo nhiều tên lửa hơn. Vì vậy, họ thực sự đang bắt kịp.”
Trung Quốc vui mừng khoe khoang các khí tài quân sự mới của họ
Công bố video các chuyến bay thử nghiệm KJ-600, J-35 và J-15T từ Mẫu hạm Phúc Kiến.
Một cuộc diễu hành mừng Ngày Chiến thắng Thế chiến II vào đầu tháng 9 đã giới thiệu cả ba loại máy bay này cùng với các phương tiện lượn siêu thanh - với tốc độ cao, khả năng cơ động và các đặc tính khác khiến chúng khó bị đánh chặn hơn so với tên lửa đạn đạo truyền thống - máy bay không người lái trên không và dưới nước, và các hệ thống tác chiến điện tử.
Tuy nhiên, nhà phân tích Tang Meng Kit tại Singapore cho biết, các thiết bị mới tinh vi không nhất thiết đồng nghĩa với sự sẵn sàng chiến đấu.
Ông lưu ý rằng Trung Quốc đã không tham chiến kể từ năm 1979 và cuộc diễu hành được dàn dựng công phu này rất hiệu quả trong việc "khuếch đại nhận thức về sức mạnh". "Có thể năng lực của Trung Quốc đã bị phóng đại, vì khả năng sẵn sàng tác chiến thực tế còn kém xa kho vũ khí được phô diễn của họ", ông nói với AP.
Ông cũng cảnh báo trong một bài phân tích gần đây cho Trường Nghiên cứu Quốc tế S. Rajaratnam tại Singapore rằng sẽ là một sai lầm nếu coi việc hiện đại hóa quân sự của Trung Quốc chỉ đơn thuần hướng đến một cuộc xâm lược Đài Loan có thể xảy ra, mà theo ông, đó chỉ là một phần của một "bức tranh ghép lớn hơn".
Cuộc duyệt binh "báo hiệu ý định chiến lược rộng lớn hơn của Trung Quốc, đó là răn đe các cường quốc, gây áp lực lên các chủ thể trong khu vực, mở rộng ảnh hưởng toàn cầu và củng cố tính chính danh trong nước", ông nói.
___ Albee Zhang tại Washington và Mari Yamaguchi tại Tokyo đã đóng góp cho bài báo này.
DAVID RISING Rising đưa tin về các vấn đề khu vực Châu Á - Thái Bình Dương cho The Associated Press. Ông đã làm việc trên khắp thế giới, bao gồm đưa tin về các cuộc chiến tranh ở Iraq, Afghanistan và Ukraine, và đã có gần 20 năm làm việc tại Berlin trước khi chuyển đến Bangkok.
