Nhà báo, nhà bất đồng chính kiến Bùi Tín qua đời

12 Tháng Tám 20188:53 CH(Xem: 2119)

VĂN HÓA ONLINE - DIỄN ĐÀN CHÍNH TRỊ  - THỨ HAI 13 AUG 2018


Nhà báo, nhà bất đồng chính kiến Bùi Tín qua đời


BBC 11/8/2018


image006Bản quyền hình ảnh Bùi Tín/Facebook Image caption Nhà báo Bùi Tín là một trong những nhà bất đồng chính kiến hải ngoại nổi tiếng


Nhà báo Bùi Tín qua đời lúc 1:25 sáng, giờ địa phương ngày 11/8 tại bệnh viện André Grégoire ở Montreuil, ngoại ô Paris, Pháp, hưởng thọ 91 tuổi.


Nhà báo Tường An Ca Dao, một trong những người thân thiết nhất của ông Bùi Tín cho BBC biết, bệnh viện đã báo tin cho bà lúc 1:30 giờ sáng rằng ông đã không qua khỏi đợt chữa trị mới nhất.


Ông Tín bị suy thận, suy tim và huyết áp thấp.


Ông Bùi Tín có một con trai ở Canada và một con gái ở Việt Nam.


'Tướng Giáp đúng là con người có tài'


Bà Tường An cho biết gia đình và cùng một số bạn bè đang tiến hành thủ tục tổ chức tang lễ cho ông.


Nhà báo Tường An Ca Dao kể lại rằng ông Bùi Tín đã nhập viện từ hôm 13/7 nhưng đến một tuần sau bà mới biết tin vì ông sống một mình không có người thân tại Pháp.


Bài phỏng vấn gần đây nhất của BBC với nhà báo Bùi Tín


Bà cho biết khi đó tình hình sức khỏe ông vẫn ổn định, nhưng thời tiết ở Pháp nóng nực khiến ông khó thở và có thể khiến tình trạng xấu hơn.


Vào 8/8, ông nhập viện André Grégoire để chữa trị và ở trong tình trạng hôn mê.


"Khi tôi vào thăm bác ở nhà thương mới thì tình trạng ông xấu đi nhiều. Gọi mãi mắt bác mới hấp háy, miệng khô, thở khò khè."


Bà Tường An kể có gọi điện thoại với người con gái của ông Bùi Tín tại Việt Nam.


"Cô con gái gào khóc nức nở, gọi 'Bố ơi, bố có nghe thấy con không?' và tôi thấy miệng bác phát ra như một âm thanh, không giống tiếng thở khò khè bình thường mà giống như cố gắng muốn nói 'Bố có nghe con'. Nên tôi tin bác chưa hoàn toàn trong cơn mê."


image007

Bản quyền hình ảnh Tường An Image caption Nhà báo Bùi Tín tại căn hộ nhỏ của ông tại Pháp hồi đầu năm 2018


Nửa đêm 10/8/18 các bác sĩ cho bà biết họ quyết định lọc thận cho ông như một biện pháp chữa trị cuối cùng dù nguy cơ rất cao.


Nhưng ông đã không qua khỏi và đã ra đi trong cơn hôn mê vào đầu giờ sáng 11/8.


'Ông đã chuẩn bị trước'


Bà Tường An cho biết ông Bùi Tín sống một mình ở một căn hộ nhỏ ở Paris. Căn hộ nằm ở tầng ba, không có thang máy nên ông cũng có một người thường xuyên đến để đi chợ, nấu ăn và dọn dẹp.


image008

Bản quyền hình ảnh Tường An Image caption Ông Bùi Tín lúc tham gia cuộc họp mặt dân chủ ở Đức hồi cuối tháng Sáu


"Cách đây vài năm, ông đã nhập viện một lần và từ đó ông đã chuẩn bị trước hậu sự.


"Trước khi bác mất, bác đã viết sẵn một cái cáo phó, một tâm thư cho bạn bè, viết thư cho hai đứa con yêu của bác và cũng viết rõ tất cả những ai sẽ phải làm gì.


"Nguyện vọng của bác Bùi Tín là được hỏa thiêu tại đây. Bác có giao cho tôi liên lạc với nhà chùa để làm lễ cầu siêu sau đó hỏa thiêu và tro của bác được những người thân giữ."


Nhà báo Bùi Tín sinh năm 1927 tại Hà Đông. Ông là con trai Thượng thư Bùi Bằng Đoàn của triều đình Nguyễn và sau là một bộ trưởng trong chính phủ Việt Minh của Hồ Chí Minh.


Bùi Tín nhập ngũ năm 18 tuổi và gia nhập Việt Minh. Ông sau trở thành một Đại tá và sĩ quan cao cấp của Quân đội Nhân dân Việt Nam, và nói ông là người đi cùng đơn vị xe tăng đầu tiên đâm đổ cổng Dinh Độc Lập vào ngày 30/4/1975.


Bản thân ông Bùi Tín có các bài nói về hành động ông "tiếp nhận" sự đầu hàng từ Tổng thống VNCH Dương Văn Minh, nhưng sau khi ông Tín trở thành nhà bất đồng chính kiến tại Pháp, báo chí chính thống của VN bắt đầu nêu ra cách nhìn khác nói Đại tá Bùi Tín không phải là đại diện của VNDCCH làm chuyện đó.


Tháng 9/1990 ông sang Pháp dự hội nghị hàng năm của báo L'Humanité (Nhân Đạo) báo của Đảng Cộng sản Pháp rồi quyết định xin tỵ nạn tại Pháp.


Kể từ khi sinh sống ở nước ngoài, ông đã xuất bản nhiều bài báo và sách về hệ thống chính trị của Đảng Cộng sản Việt Nam, gồm hai cuốn nổi tiếng là Hoa Xuyên Tuyết và Mặt Thật.


Các sách báo của ông bị cấm ở Việt Nam.


Nhà báo Tường An cho biết bạn bè thân quen của ông vẫn có thể đến chia tay ông tại bệnh viện Centre Hospitalier Intercommunal André Grégoire từ lúc 10 giờ sáng ngày 11/8.


Nhà báo BBC Đỗ Văn nhớ về Đại tá Bùi Tín


Nhà báo Đỗ Văn Cựu biên tập viên BBC Việt ngữ


BBC 12/8/2018


image009Image caption Đại tá Bùi Tín trong một cuộc phỏng vấn với BBC Tiếng Việt


Cựu biên tập viên BBC Việt ngữ nói những bài viết của ông Bùi Tín với quan niệm "nhằm đánh động lương tri về mặt chính trị".


Bài viết chót của cựu Đại Tá Bùi Tín được đăng trên diễn đàn báo chí hải ngoại chỉ cách đây hai tuần lễ trong lúc ông nằm bệnh viện tại Pháp.


Nội dung vẫn là những quan điểm của ông ưu tư về những vấn đề có liên quan đến tương lai của dân tộc Việt Nam.


Điểm đặc biệt về ông Bùi Tín, được một số người Việt Nam trong và ngoài nước lưu ý tới, phần lớn vì ông đã chuyển đổi từ một nhân vật, tha thiết với chủ thuyết và chỉnh thể Cộng sản tại Việt Nam, bỗng chốc dần dà có độ chống đối quyết liệt, với quan điềm từ chỗ cần phải cải thiện chế độ và hơn nữa nếu cần phải giải thể chế độ Cộng sản mà theo ông đã lỗi thời.


Theo tôi, ông Bùi Tín là một nhân vật trí thức, hiểu biết nhiều và có lẽ quá ưu tư khắc khoải về vận mệnh của dân tộc, nếu không nói là thái quá.nhà báo Đỗ Văn


Những quan điểm chính trị của cựu Đại tá Bùi Tín, thường được nhiều người ở trong và ngoài nước nhận xét khá khác biệt. Ông được nhiều người lưu ý tới là về sự hiện diện của ông tại Dinh Độc Lập ở Sài Gòn khi Chính phủ VNCH tuyên bố đầu hàng vào ngày 30 tháng 4 năm 1975. Lúc ấy tại miền Bắc và cho tới bây giờ nhiều người vẫn chưa quên là xưa kia ông thường có những buổi luận thuyết cực lực bảo vệ chế độ Cộng sản.


Đối với những người đó, họ ít có thiện cảm với hành vi về sau này của ông khi quay ra chống chế độ vì người Việt thường có quan điểm cố hữu giản dị là nếu không hài lòng với chế độ, là kẻ sỹ chỉ cần treo ấn từ quan, ấy là chưa kể theo ý một số người ông đã từng được chế độ khá ưu đãi khi xưa.


Mặt khác, dưới con mắt của một số người Việt tại hải ngoại ông vẫn chỉ là một nhân vật của phía bên kia sau này bất mãn và trở nên bất phục chế độ mà thôi. Còn bất mãn liên quan đến đại cuộc hoặc đời tư thì vẫn còn là một nghi vấn khúc mắc.


'Ý kiến phật lòng với chế độ'


Nói cho cùng, cuộc đời của cựu Đại tá Bùi Tín nếu như một số người mà hơn hai chục năm qua khi phán xét về ông vẫn thường gọi là "hiện tượng Bùi Tín" kể cũng không quá đáng. Thực hư, thiết tưởng hành vi của ông tối thiểu, theo thiển ý, cũng là với chủ ý của ông, đó là làm thức tỉnh tới lương tri của những người cộng sản tại Việt Nam.


Bên ngoài Việt Nam, ông có danh xưng là nhà báo Bùi Tín. Theo tôi, danh vị này không đúng vì những bài viết của ông vẫn dưới ngòi bút với quan niệm nhằm đánh động lương tri về mặt chính trị.


Tôi được biết ông hơn ba chục năm qua, kể từ lần tôi về Việt nam vào năm 1988 sau 34 năm xa cách Hà Nội.


Lúc ấy tôi là người đầu tiên sau 1975 của Đài BBC được nhập cảnh vào Việt Nam. Đó là vào thời gian bước vào tiến trinh Đổi Mới của cố Tổng bí thư Nguyễn Văn Linh và có những dấu hiệu có sự chuyển minh của chế độ tại Việt Nam bắt đầu phóng khoáng hơn. Tôi tiếp xúc và phỏng vấn nhiều nhân vật cấp cao của Hà Nội.


'Tướng Giáp đúng là con người có tài'


Với tư cách là Phó Tổng Biên Tập của báo Nhân Dân, cựu Đại tá Bùi Tín đã có một cuộc đối thoại với tôi tại toà báo Nhân Dân. Khi ấy vấn đề nóng bỏng liên quan đến Việt nam trên trường quốc tế là về việc Quân đội Việt Nam tiến đánh sang Campuchia và lật đổ chế độ Pol Pot bạo tàn. Hơn ai hết, tôi thấy ông Phó Tổng biên tập Bùi Tín cực lực bênh vực cho lập trường của Hà Nội sau khi "làm nghĩa vụ quốc tế " nhưng vẫn chưa chịu rút khỏi Campuchia. Tôi đi đến kết luận ông là một nhân vật trung kiên của chế độ.


Đầu năm 1990, một lần nữa về Việt Nam công tác cho Đài BBC, tôi gặp lại nhà báo Bùi Tín nhưng nhận thấy ông bắt đầu có những ý kiến phật lòng với chế độ.


Kế đó vào tháng 11 ông gặp tôi tại Paris và cho biết có nhờ Đại sứ quán Việt nam tại Paris chuyển về một kiến nghị do ông soạn thảo, nói tới những ưu tư và phương hướng cần phải theo đuổi để cứu vãn cho "chế độ" thoát khỏi tình trạng khó khăn về các lãnh vực kinh tế và chính trị.


Cùng lúc ông Tín trao cho tôi một bản sao kiến nghị này và nhờ phổ biến trên làn sóng của Ban Việt ngữ Đài BBC. Phản ứng tức thới của tôi là nếu bản Kiến nghị đó được công khai phổ biến, liệu ông Bùi Tín có e ngại đến những di luỵ tới bản thân hoặc thậm chí tới cả gia đình của ông nữa. Nhưng câu trả lời của ông đã khiến tôi có những suy nghĩ khác.


Tôi cho rằng lúc ấy ông vẫn còn là một người cộng sản trung kiên. Kể cũng lạ là sau khi Bản Kiến nghị của ông Bùi Tín được công bố trên Đài BBC mãi vài tuần lễ sau mới có phản ứng bất bình của Hà Nội và vẫn chưa có sự công khai cách chức Phó Tổng biên tập tờ Nhân Dân, mặc dầu trên các hệ thống truyền thông báo chí nước ngoài cho biết Bản Kiến nghị của ông Bùi Tín đã gây ra chấn động nhân tâm trong nước.


Ông Bùi Tín lý giải các góc độ trận Tết Mậu Thân


Và rồi việc gì phải đến cũng đã đến, tới tháng 2 năm 1991 và bước sang tới cả đầu năm 1992 khi ông Bùi Tín bị đả kích là chống đảng Cộng sản và phản bội các bạn đồng chí, lúc đó ông mới quyết định không về nước, sống ở hải ngoại và lớn tiếng tỏ ra bất phục chế độ.


Từ đó đến nay, ông đã đi nhiều nơi, thưoờng xuyên viết lách trình bày các ý kiến riêng tư về thời cuộc Việt Nam.


Theo tôi, ông là một nhân vật trí thức, hiểu biết nhiều và có lẽ quá ưu tư khắc khoải về vận mệnh của dân tộc, nếu không nói là thái quá.


Ông Bùi Tín không còn nữa. Tôi xin mượn mấy dòng trong bài Tổng Vịnh Truyện Kiều của Chu Mạnh Trinh, trích ra đây gọi là để tưởng nhớ tới ông:


"Cho hay danh sỹ giai nhân, cùng một kiếp hoa nghiêm nặng nợ.


"Ngán nỗi non xanh đất đỏ, để riêng ai lưu lạc đau lòng...."


Linh hồn ông chắc phải ngậm ngùi vì không được thở hơi cuối cùng trong lòng đất mẹ.


Bài thể hiện quan điểm và cách hành văn của tác giả, một cựu biên tập viên BBC Việt ngữ
26 Tháng Giêng 2014(Xem: 9689)
Nhiều thế hệ - đặc biệt ở các quốc gia cộng sản cầm quyền - lâu nay học chủ thuyết Marx và Lenin nhưng chưa hiểu nó là gì? Nghe người ta bảo nó là triết học thì cũng ừ, gật đầu, nó là triết học. Đó là sai lầm của nhiều thế hệ ở các nước cộng sản.
24 Tháng Giêng 2014(Xem: 10476)
Hà Nội đã chủ động đẩy tiến hành cuộc chiến tới cùng
21 Tháng Giêng 2014(Xem: 8706)
Ngày 6/1/2014, báo Thanh Niên Online khởi đăng loạt bài “Hải chiến Hoàng Sa - 40 năm nhìn lại“ của tác giả Châu Minh Linh. Phần lớn những sự kiện về cuộc chiến đấu chống xâm lăng hào hùng này đã được nhiều người biết đến, song việc một tờ báo trực thuộc bộ máy nhà nước đương quyền chính thức công nhận sự hy sinh đầy ý nghĩa lịch sử này, với ngôn ngữ khách quan, thân thiện bên cạnh việc phổ biến nguyên văn nội dung Tuyên cáo của Bộ Ngoại giao VNCH ngày 19.1.1974 và Tuyên cáo ngày 14.2.1974 của Chính phủ Việt Nam Cộng Hòa, là một điều đáng để chú ý và ghi nhận.
16 Tháng Giêng 2014(Xem: 8095)
Hoàng Sa là sự kiện khởi đầu cho một chuỗi những hành động quân sự của Trung Quốc đối với các đảo, đá ngoài khơi trên vùng biển Đông. Tiếp sau sự kiện Hoàng Sa năm 1974 đó là sự kiện Trường Sa năm 1988, sự kiện bãi Vành Khăn năm 1995.
12 Tháng Giêng 2014(Xem: 8978)
Năm nay là 40 năm chẵn kỷ niệm trận Hoàng Sa. Tháng 1, 1974, một lực lượng của hải quân thuộc quân lực Việt Nam Cộng hòa đã dũng cảm chiến đấu chống lại một lực lượng của Hải Quân Trung Quốc xâm phạm khu vực Hoàng Sa thuộc vùng biển nước ta, đâm thẳng vào tàu địch, xua đuổi chúng, dù chúng đông, hỏa lực mạnh hơn. Đây là một chiến công oanh liệt mang truyền thống dân tộc.
09 Tháng Giêng 2014(Xem: 8527)
Muốn ra trận để chiến đấu với quân địch, cần phải chuẩn bị nhiều thứ, chứ không phải là bắt đầu xung trận ngay. Điều cần thiết trước tiên là phải có nhân sự, hay có quân trước đã. Mà quân đó phải được huấn luyện kỹ càng để chiến đấu. Và điều quan trọng thứ hai là phải có vũ khí. Nếu không đủ những điều kiện nền tảng đó mà cứ xông ra trận thì chỉ là hy sinh nhân mạng một cách uổng phí, đừng nói gì đến chiến thắng.
02 Tháng Giêng 2014(Xem: 9538)
Năm 2013 đã khép lại với nhiều diễn biến. Sống trong thời đại lớn mạnh của mạng xã hội, nhân loại đã đón nhận quá nhiều biến cố xảy ra, chưa kịp thẩm thấu thì nhiều sự kiện khác lại dồn dập ập đến. Do đó làm công việc điểm lại tình hình đã xảy ra trong năm 2013 không phải là công việc đơn giản trước hàng ngàn sự kiện đã đi vào ký ức của nhân loại.
26 Tháng Mười Hai 2013(Xem: 12895)
Ai đã từng đọc Tây Du Ký của Ngô Thừa Ân - một tác giả đời nhà Minh của Trung Hoa viết về thời thịnh trị của Phật học - cũng đều nắm được chi tiết ở đoạn kết, khi Đường Tăng Tam Tạng đến được Tây Trúc để thỉnh kinh. Ở đây ông gặp được Phật Tổ Như Lai, và các đệ tử xin thỉnh kinh đem về hành đạo. Được Phật Tổ đồng ý, và giao cho 2 đệ tử là Bồ Tát Anan và Ca Diếp tặng kinh cho Tam Tạng.
24 Tháng Mười Hai 2013(Xem: 11423)
Chủ Nhật 22 tháng 12, 2013, tổ chức Phục Hưng Việt Nam đã có một buổi tiếp tân đánh dấu 35 năm hoạt động tại khách sạn Sheraton, Garden Grove với hơn 200 quan khách trong đó bao gồm các tàhnh viên và lãnh đạo của các tổ chức đấu tranh, các hội ái hữu đoàn thể tại nam Cali, ban tù ca Xuân Điềm và đông đảo giới truyền thông báo chí Việt ngữ như nhật báo Việt Báo, nhật báo Người Việt, nhật báo Viễn Đông, đài VNA TV, đài Freevn.net, đài Hồn Việt TV, …
16 Tháng Mười Hai 2013(Xem: 10493)
Tiếp theo sau luật gia Lê Hiếu Đằng và nhà báo Phạm Chí Dũng, đến lượt bác sĩ Nguyễn Đắc Diên, cũng tại Sài Gòn, vừa công khai tuyên bố từ bỏ Đảng Cộng sản Việt Nam. Trong một thông báo đề ngày 06/12/2013, gởi cho trang mạng Bauxite Việt Nam, bác sĩ Nha khoa ở Sài Gòn, xuất thân từ một gia đình từng là cơ sở Cách mạng ở nội thành, tuyên bố từ bỏ Đảng Cộng sản Việt Nam.
11 Tháng Mười Hai 2013(Xem: 9979)
Ở Việt nam hiện nay, đảng CSVN là đảng duy nhất hoạt động giữ vai trò lãnh đạo nhà nước và xã hội. Các tổ chức chính trị khác ở trong hay ngoài nước đều bị coi là bất hợp pháp. Điều đó dễ gây ra tâm lý cho rằng đảng CSVN hiện nay không có đối thủ.
08 Tháng Mười Hai 2013(Xem: 9107)
Ngày 28/11/2013, Quốc hội nhà nước Cộng sản Việt Nam (CSVN) biểu quyết thông qua Dự thảo Sửa đổi Hiến pháp 1992. Nội dung Hiến pháp "mới" chỉ khẳng định thêm tham vọng độc tài quyền lực cố hữu của đảng cầm quyền.
28 Tháng Mười Một 2013(Xem: 8100)
Cuộc đấu tranh bảo vệ môi trường cần có nhiều hoạt động dân sự để hỗ trợ vai trò của nhà nước. Trong thời gian qua, các hoạt động dân sự như vậy, dù không được nhà nước chính thức công nhận, góp phần rất lớn vào việc bảo vệ môi trường cũng như nâng cao ý thức về môi trường của người dân. Kính Hòa trình bày.
25 Tháng Mười Một 2013(Xem: 15936)
Huỳnh Ngọc Chênh dẫn theo Tin Không Lề: Đây là nội dung phát biểu của bà Dương Thu Hương, cựu Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước VN, tại Hội thảo Góp ý văn kiện Đại hội 11. Do nội dung phát biểu này vẫn còn tính thời sự, nên mình đã nhờ một CTV đưa lên YouTube để chia sẻ cùng bà con.
21 Tháng Mười Một 2013(Xem: 8337)
Với thể thức chọn 4 chỉ loại 1 trong 5 ứng viên của khu vực châu Á, các quốc gia Việt Nam, Trung Quốc, Maldives và Saudi Arabia đã trở thành thành viên của Hội Đồng Nhân Quyền Liên Hiệp Quốc (UNHRC) nhiệm kỳ 2014-2016. Trước đó, việc Jordan rút tên khỏi danh sách ứng viên đã mở đường cho 4 quốc gia kể trên đắc cử một cách đương nhiên và không có cạnh tranh.
05 Tháng Mười Một 2013(Xem: 11999)
Chương trình nghị sự đối với việc sửa đổi Hiến pháp năm 1992, tại kỳ họp thứ sáu của Quốc hội khóa 13 đã qua “vòng 1” – nghe giải trình và thảo luận Dự thảo sửa đổi Hiến pháp 1992. Việc còn lại của sự lựa chọn và phán quyết đối với Dự thảo sửa đổi Hiến pháp 1992 là công việc hết sức quan trọng, nhưng vô cùng khó khăn vì còn nhiều khoảng cách khác nhau cho sự lựa chọn đó, đòi hỏi Đại biểu Quốc hội tiếp tục suy tư, trăn trở để xác định lời giải cho mình về những vấn đề lớn của dân của nước đặt ra đối với sửa đổi Hiến pháp.
01 Tháng Mười Một 2013(Xem: 11340)
Theo thông tin Reuter công bố hôm qua, dẫn lời của chủ tịch quốc hội Miến Điện - Shwe Mann - rằng, tổng thống Thein Sein quyết định không ra tranh cử nhiệm kỳ tới vào 2015. Đồng thời ông Shwe Mann cũng cho biết quốc hội quyết định sửa đổi hiến pháp, để mở đường cho bà Aung Kyi ra tranh cử tổng thống.
28 Tháng Mười 2013(Xem: 9389)
Bản Ghi Nhớ này, từ các hồ sơ đã giảỉ mật, viết bởi Paul M. Kattenburg, Phó Giám Đốc Đông Nam Á Sự Vụ tại Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ. Cuộc nói chuyện này diễn ra 3 tuần sau khi LS Trần Văn Chương (cha của bà Nhu) từ chức Đại sứ VN tại Hoa Kỳ và bả Trần Văn Chương (mẹ của bà Nhu) từ chức Quan sát viên VNCH tại LHQ.
24 Tháng Mười 2013(Xem: 9660)
Hồ sơ này là cuộc phỏng vấn ngày 26-9-1963 tại Sài Gòn, do Giáo sư Bromley Smith trả lời Bộ Trưởng Quốc Phòng Mỹ McNamara lúc đó đang thăm VN. Hồ sơ Bộ Ngoại Giao Mỹ ghi rằng GS Smith là ‘Executive Secretary of the National Security Council’ -- Thư ký điều hành Hội Đồng An Ninh Quốc Gia -- thực ra, là một nhà văn Hoa Kỳ đã ủng hộ ông Diệm nhiều năm, cho tới khi thất vọng vì các chính sách anh em ông Diệm-Nhu truy bức Phật Giáo và các thành phần dân chúng.