VĂN HÓA ONLINE - THẾ GIỚI-VIỆTNAM 2 - THỨ TƯ 16 JULY 2025
Tổng thống Trump trả lời độc quyền BBC: ‘Tôi hầu như không tin ai cả'
BBC 16/7/2025
https://www.bbc.com/vietnamese/articles/cdxldv4xxr0o
"Tôi hầu như không tin ai cả" - Tổng thống Donald Trump đã nói như vậy về Tổng thống Nga Vladimir Putin, trong cuộc trả lời phỏng vấn độc quyền BBC News.
Trong cuộc phỏng vấn qua điện thoại vào tối 14/7, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã trả lời các câu hỏi về Tổng thống Nga Vladimir Putin, NATO cũng như chia sẻ những suy nghĩ của ông về vụ ám sát hụt tại Butler, Pennsylvania hồi năm ngoái.
Nhà báo Gary O'Donoghue, trưởng khu vực Bắc Mỹ của BBC, cho biết trong cuộc nói chuyện, ông Trump đang trong tâm trạng trầm ngâm, thậm chí còn tỏ ra mềm yếu khi kể về lần thoát chết khi bị ám sát lúc đang vận động tranh cử vào tháng 7/2024.
Tổng thống Trump đã bắt đầu cuộc gọi bằng lời khen:
- Chào Gary, ông khỏe không?
- Tôi rất khỏe, thưa ông, cảm ơn ông rất nhiều vì đã dành chút thời gian.
- Tốt quá, ông đã đưa tin rất công bằng, tôi rất cảm kích.
Dưới đây là lời kể của nhà báo O'Donoghue về quá trình thực hiện cuộc phỏng vấn này và cảm giác khi được nói chuyện riêng với tổng thống Mỹ.
Ông Donald Trump có thói quen gọi điện cho các phóng viên một cách bất ngờ. Tổng thống Mỹ dường như thích những cuộc trò chuyện qua điện thoại ngẫu hứng hơn là một cuộc phỏng vấn trực tiếp trước ống kính.
Tối 14/7, đến lượt tôi. Và tôi sẽ thành thật với các bạn - tôi đang ngủ khi cuộc điện thoại từ Nhà Trắng đổ chuông.
Tôi đã dành gần như trọn năm ngày tin rằng có một cơ hội, dù là mong manh, để được phỏng vấn ông Trump, nhân dịp tròn một năm kể từ vụ ông bị ám sát hụt ở Butler, Pennsylvania.
Bản tin của tôi về vụ việc khi đó đã tiếp cận rộng rãi với khán giả trên toàn cầu và có lẽ đã thu hút sự chú ý của vị tổng thống. Vì vậy, tôi nghĩ rằng có lẽ mối liên hệ đó có thể là một cách để có được một cuộc phỏng vấn với tổng thống Mỹ - điều khá hiếm hoi đối với các hãng tin nước ngoài tại quốc gia này.
Trước đó vào tối 13/7, tôi nhận được thông báo rằng chỉ còn vài phút nữa là Nhà Trắng có thể sẽ gọi cho tôi, và nhóm phóng viên BBC đã sẵn sàng ghi hình, nhưng rồi cuộc gọi đã không diễn ra.
Tối 14/7, tôi đã từ bỏ hy vọng có được cuộc phỏng vấn, và sau vài tuần làm việc liên tục không có ngày nghỉ, tôi kiệt sức và đang chợp mắt. Rồi điện thoại đổ chuông.
Tôi mơ màng trả lời, và giọng của Thư ký Báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt vang lên: "Chào Gary, tôi đang ở đây với tổng thống, ông tiến hành đi."
Tôi lao vào phòng khách, cuống cuồng tìm máy ghi âm kỹ thuật số; tín hiệu bị ngắt và tôi cứ tưởng mình đã đã mất cơ hội. Nhưng tiếng của họ đã trở lại và tôi đã dành gần 20 phút để nói chuyện với ông Trump về mọi thứ, từ cái đêm định mệnh ở Butler, đến sự thất vọng của ông với Tổng thống Nga Vladimir Putin, đến niềm tin mới của ông vào NATO và quan điểm của ông về Vương quốc Anh.
Dưới đây là năm điểm chính tôi rút ra được từ cuộc trò chuyện bất ngờ của chúng tôi.
1. Ông Trump thể hiện một khía cạnh khác, khi đề cập đến vụ ám sát
Đối với một vị tổng thống được người ủng hộ yêu mến vì cách nói chuyện thẳng thắn và không màng đến kiểm duyệt, đã có những khoảnh khắc suy ngẫm và một vài khoảng lặng dài trước khi trả lời, điều mà công chúng hiếm khi chứng kiến.
Khi được hỏi liệu vụ ám sát có làm thay đổi ông hay không, Tổng thống Trump đã bộc lộ một chút yếu mềm khi nói rằng ông cố gắng để nghĩ về chuyện đó càng ít càng tốt.
"Tôi không thích nghĩ về nó nhiều vì nếu tôi làm vậy, nó có thể sẽ thay đổi cuộc đời tôi, mà tôi thì không muốn như vậy."
Nói rõ hơn, Trump nói rằng ông tin vào "sức mạnh của tư duy tích cực, hoặc sức mạnh của việc không suy nghĩ tiêu cực".
Cũng có một khoảng lặng rất dài khi tôi hỏi rằng liệu ông ấy có tin tưởng Tổng thống Nga Vladimir Putin hay không.
Cuối cùng, ông ấy trả lời: "Thành thật mà nói thì tôi hầu như không tin ai cả."
Chụp lại video, Ông Trump bị bắn: Nghi phạm là ai? Động cơ là gì?
2. Không cam kết về số lượng người bị trục xuất khỏi Mỹ
Chuyển sang chính trị nội địa Mỹ, tôi hỏi Tổng thống Trump liệu kế hoạch trục xuất hàng loạt của ông có hiệu quả hay không - cả về tốc độ, lẫn việc một số cá nhân bị trục xuất có thể không phải là đối tượng mà ông ấy thực sự muốn.
Ông Trump khẳng định đội ngũ của mình đã làm "rất tốt" trong việc thực hiện các lời hứa tranh cử, viện dẫn là số người nhập cư vượt biên từ nước láng giềng Mexico sang Mỹ đã giảm đáng kể.
Một số thành viên trong đội của ông Trump từng bày tỏ sự thất vọng rằng việc trục xuất đang diễn ra quá chậm.
Khi tôi hỏi rằng có con số nào đánh dấu sự thành công về số vụ trục xuất trong nhiệm kì thứ hai, ông Trump từ chối đưa ra con số.
"Tôi không đưa ra con số cụ thể, nhưng tôi muốn trục xuất tội phạm nhanh chóng, và chúng tôi đang làm điều đó, như ông biết đấy," ông nói. "Chúng tôi đang đưa họ đến El Salvador và nhiều nơi khác nữa."
3. Thêm sự thất vọng với Putin
Trong cuộc gọi, ông Trump cũng bày tỏ sự thất vọng với Tổng thống Nga Vladimir Putin - kết thúc một ngày mà ông đe dọa sẽ trừng phạt kinh tế Moscow bằng các biện pháp thứ cấp nếu một thỏa thuận chấm dứt chiến tranh ở Ukraine không được đạt được trong vòng 50 ngày.
Khi tranh cử, ông Trump đã hứa sẽ nhanh chóng chấm dứt cuộc chiến ở Ukraine. Nhưng nay ông có vẻ bối rối vì vẫn chưa thể đạt được thỏa thuận với nhà lãnh đạo Nga nhằm kết thúc cuộc xung đột kéo dài nhiều năm.
Ông một lần nữa chỉ ra sự khác biệt giữa lời nói và hành động của Putin: "Tôi cứ tưởng chúng tôi đã đạt được thỏa thuận bốn lần, rồi về nhà, rồi lại thấy tin: '[Moscow] lại vừa đánh trúng một viện dưỡng lão hay gì đó ở Kyiv. Tôi tự hỏi: 'Cái quái gì đang diễn ra thế này?'"
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky và nhiều lãnh đạo châu Âu từ lâu đã cáo buộc ông Putin không nghiêm túc trong việc chấm dứt chiến tranh. Đối với họ, cảm giác nghi ngờ này chẳng có gì lạ.
Nhưng khi tôi hỏi Trump rằng liệu ông đã xong việc với nhà lãnh đạo Nga chưa, ông vẫn để ngỏ: "Tôi chưa xong việc với ông ấy, nhưng tôi thất vọng về ông ấy."
Getty Images. Trong cuộc gọi, ông Trump cũng bày tỏ sự thất vọng với Tổng thống Nga Vladimir Putin
4. Giọng điệu mới về NATO
Tôi nhắc với ông Trump rằng ông ấy từng cho rằng NATO đã lỗi thời và ông ấy đã đáp lại rằng hiện tại ông nghĩ liên minh quân sự phương Tây này đang "trở nên trái ngược với điều đó".
Ông ấy vừa mới tiếp Tổng thư ký NATO Mark Rutte - một người mà ông ấy dường như có thể hợp tác tốt. Hai người đã trao đổi những lời lẽ nồng ấm trước ống kính truyền thông quốc tế và tuyên bố rằng Mỹ sẽ bán vũ khí cho NATO để chuyển tiếp cho Kyiv.
Trong cuộc điện đàm với tôi, ông Trump cho biết ông đang dần rũ bỏ sự oán giận rằng đất nước của ông chi tiêu cho quốc phòng nhiều hơn so với các đồng minh.
"Trước đây bất công vì Mỹ đã chi trả gần như 100%, nhưng giờ họ đang tự chi trả phần của mình và tôi nghĩ điều đó tốt hơn nhiều," ông nói, dường như ám chỉ đến cam kết của các thành viên NATO vào tháng trước về việc tăng chi tiêu quốc phòng lên 5% GDP.
"Chúng tôi đã thay đổi NATO rất nhiều," nhà lãnh đạo Mỹ nói thêm.
Getty Images. Ông Trump gặp Tổng thư ký NATO Mark Rutte tại Phòng Bầu dục hôm 14/7
5. Tôn trọng Thủ tướng Starmer và Vương quốc Anh
Tổng thống Trump nhấn mạnh sự tôn trọng của ông đối với Vương quốc Anh và Thủ tướng Anh Keir Starmer, người mà ông đã gặp hồi tháng trước và hai bên ký kết một thỏa thuận nhằm xóa bỏ một số rào cản thương mại. "Tôi thực sự rất quý mến Thủ tướng [Starmer], mặc dù ông ấy là một người theo chủ nghĩa tự do," ông Trump giải thích.
Tổng thống Mỹ cũng nói rằng mối quan hệ giữa hai nước vẫn "đặc biệt" như nhiều người Anh vẫn tin, đồng thời cho biết thêm rằng ông tin Vương quốc Anh sẽ sát cánh cùng Mỹ nếu có chiến tranh.
Ông tỏ ra thoải mái trước những lời chỉ trích nhằm vào mình.
Dù chuyến thăm cấp nhà nước tới Anh sắp tới sẽ không bao gồm bài phát biểu trước Quốc hội, ông không yêu cầu Quốc hội Anh phải triệu tập các nhà lập pháp.
"Cứ để họ nghỉ ngơi vui vẻ đi," ông nói.
Bên cạnh đó, ông Trump gọi Vua Charles, người sẽ tiếp đón ông trong tương lai gần, là "một quý ông tuyệt vời".
Ông cũng không để tâm đến bài phát biểu gần đây của Quốc vương Charles tại Quốc hội Canada – vốn được xem là lời ủng hộ chủ quyền của Anh đối với Canada trước những đe dọa từ ông Trump.
Ông Trump thậm chí còn nói đùa. "Các bạn có rất nhiều tên gọi khác nhau. Nào là England – nếu bỏ đi một vài vùng. Rồi đến UK, rồi Britain, rồi Great Britain. Tôi nghĩ các bạn có nhiều tên hơn bất kỳ quốc gia nào trong lịch sử!"
**
Tổng thống Trump có thể nhận Nobel Hòa bình không?
Getty Images/BBC
13 tháng 7 2025
https://www.bbc.com/vietnamese/articles/cd78zv2193po
Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đã đề cử Tổng thống Mỹ Donald Trump cho giải Nobel Hòa bình, một trong những giải thưởng quốc tế danh giá nhất dành cho cá nhân hoặc tổ chức được cho là đã có đóng góp lớn nhất trong việc "thúc đẩy tình hữu nghị giữa các quốc gia".
Trong bức thư gửi Ủy ban Nobel, được ông chia sẻ trực tuyến, ông Netanyahu nhận định ông Trump đã "thể hiện sự cống hiến kiên định và đặc biệt trong việc thúc đẩy hòa bình, an ninh và ổn định trên toàn thế giới".
Ông Trump, người đang cố gắng làm trung gian cho một lệnh ngừng bắn giữa Israel và Hamas ở Gaza, đã từng được đề cử.
Vào tháng Sáu, Pakistan cũng cho biết họ sẽ đề xuất ông Trump cho giải thưởng này vì những nỗ lực của ông trong việc giúp giải quyết xung đột giữa Ấn Độ và Pakistan.
Việc ông Netanyahu đề cử ông Trump đã gây ra sự hoài nghi ở một số nơi, bao gồm cựu Thủ tướng Thụy Điển Carl Bildt, người đã bình luận trên nền tảng X rằng ông Netanyahu đang tìm cách lấy lòng ông Trump.
Nếu ông Trump giành được giải thưởng, ông sẽ là tổng thống Mỹ thứ năm làm được điều này, sau Theodore Roosevelt, Woodrow Wilson, Jimmy Carter và Barack Obama.
Dưới đây là cách thức hoạt động của giải thưởng:
Ai đủ điều kiện nhận giải?
Theo di chúc của nhà công nghiệp Thụy Điển Alfred Nobel, người đã phát minh ra thuốc nổ, giải thưởng nên được trao cho người "đã làm được nhiều nhất hoặc tốt nhất để thúc đẩy tình hữu nghị giữa các quốc gia, xóa bỏ hoặc giảm bớt quân đội thường trực và thiết lập, thúc đẩy các hội nghị hòa bình."
Tất cả những người còn sống hoặc các tổ chức đang hoạt động đều đủ điều kiện.
Trong phần giới thiệu trên trang web của giải Nobel, Chủ tịch Ủy ban Giải thưởng Hòa bình Jorgen Watne Frydnes cho biết "trên thực tế, bất kỳ ai cũng có thể là người nhận giải Nobel Hòa bình. Lịch sử của giải thưởng cho thấy rõ nó được trao cho những người thuộc mọi tầng lớp xã hội từ khắp nơi trên thế giới."
Các giải Nobel được công bố vào tháng 10 hàng năm, nhưng các đề cử sẽ đóng vào tháng Một, có nghĩa là việc ông Netanyahu đề cử ông Trump không thể được xem xét trong năm nay.
Ai có thể đề cử
Hàng ngàn người có thể đề xuất các ứng viên sau: các thành viên chính phủ và nghị viện; các nguyên thủ quốc gia đương nhiệm; các giáo sư đại học về lịch sử, khoa học xã hội, luật và triết học; các cựu chủ nhân giải Nobel Hòa bình cũng như những người khác.
Một người không thể tự đề cử chính mình.
Danh sách các ứng viên được giữ bí mật trong 50 năm, mặc dù không có điều gì cấm những người đề cử tiết lộ lựa chọn của họ.
Ai quyết định người giành giải
Ủy ban Nobel Na Uy, bao gồm 5 cá nhân do nghị viện Na Uy bổ nhiệm, là ban giám khảo.
Các thành viên thường là các chính trị gia đã nghỉ hưu, nhưng không phải lúc nào cũng vậy. Ủy ban hiện tại được người đứng đầu chi nhánh Na Uy của PEN International, một tổ chức bảo vệ quyền tự do ngôn luận, lãnh đạo.
Tất cả những người này đều được các đảng chính trị Na Uy đề cử và việc bổ nhiệm họ phản ánh sự cân bằng quyền lực trong nghị viện Na Uy.
Ủy ban quyết định người nhận giải ra sao?
Cuộc họp đầu tiên của ủy ban diễn ra vào tháng Hai hàng năm, khi các thành viên có thể đưa ra các đề cử của riêng họ để thêm vào danh sách.
Năm ngoái có 286 ứng cử viên. Năm 2025 có 338 ứng cử viên được đề cử cho giải thưởng, bao gồm 244 cá nhân và 94 tổ chức.
Ủy ban sẽ rút gọn các đề cử để lập danh sách rút gọn, và mỗi ứng cử viên sau đó sẽ được một nhóm cố vấn thường trực và các chuyên gia khác đánh giá.
Ủy ban hướng tới sự đồng thuận nhưng có thể quyết định bằng cách bỏ phiếu đa số. Quyết định cuối cùng thường chỉ được đưa ra vài ngày trước khi công bố giải thưởng.
Getty Images. Viện Nobel Na Uy ở Oslo
Các tranh cãi
Giải Nobel Hòa bình thường được xem là mang thông điệp chính trị. Trang web của giải Nobel cho biết một số người nhận giải là "những nhân vật chính trị gây tranh cãi cao", và giải thưởng này cũng làm tăng sự chú ý của công chúng vào các cuộc xung đột nội địa hoặc quốc tế.
Ông Obama đã giành được giải thưởng chỉ vài tháng sau khi nhậm chức. Hai thành viên ủy ban đã từ chức vì quyết định năm 1973 trao giải Hòa bình cho Ngoại trưởng Mỹ Henry Kissinger và nhà chính trị Việt Nam Lê Đức Thọ cho cuộc đàm phán chấm dứt Chiến tranh Việt Nam.
Giả Nobel Hòa Bình năm 1973 trao cho Lê Đức Thọ (trái) và Henry Kissinger (phải); nhưng Lê Đức Thọ không nhận.
Một thành viên đã từ chức vào năm 1994 khi nhà lãnh đạo Palestine Yasser Arafat đồng nhận giải với Shimon Peres và Yitzhak Rabin của Israel.
Người nhận giải sẽ có gì?
Người thắng giải sẽ được nhận một huy chương, một bằng chứng nhận, 11 triệu krona Thụy Điển (khoảng 1,15 triệu USD) và sự chú ý toàn cầu ngay lập tức, nếu họ chưa nổi tiếng trước đó.
Việc công bố và lễ trao giải diễn ra khi nào?
Công bố giải thưởng năm nay sẽ được thực hiện vào ngày 10/10/2025 tại Viện Nobel Na Uy ở thủ đô Oslo.
Lễ trao giải sẽ diễn ra tại Tòa thị chính Oslo vào ngày 10/12/2025 - nhân ngày mất của kỹ sư Alfred Nobel
