VĂN HÓA ONLINE - SPECIAL SECTION – THỨ SÁU 13 FEB 2026
Munich 2026: Thủ tướng Đức Friedrich Merz nói trật tự quốc tế (hiện nay) ‘đã chấm dứt’
Feb. 13, 2026, 9:14 a.m. ET18 minutes ago
Aurelien Breeden and Jim Tankersley
Jim Tankersley reported from Munich.
Cập nhật trực tiếp:
* Thủ tướng Friedrich Merz của Đức, phát biểu tại Hội nghị An ninh Munich, đã chỉ trích sự định hướng lại nhanh chóng chính sách đối ngoại của Mỹ dưới thời Tổng thống Trump. Ông cũng cảnh báo rằng Mỹ không thể “đơn độc hành động”.
* Trước bài phát biểu, các quan chức Đức cho rằng ông Merz đã lựa chọn từ ngữ rất cẩn thận. Họ nói rằng bài phát biểu của ông là một tuyên bố về chiến lược mới của Đức dành cho châu Âu trong một trật tự thế giới đã thay đổi hoàn toàn.
* Ông Merz vừa tuyên bố tại hội nghị rằng trật tự quốc tế hiện tại đã chấm dứt.
Thủ tướng Đức Friedrich Merz phát biểu tại Hội nghị An ninh Munich hôm thứ Sáu. Ảnh: Liesa Johannssen/Reuters
Khách sạn Bayerischer Hof, địa điểm tổ chức Hội nghị An ninh Munich năm 2026, tại Munich, Đức, ngày 12/02/2026. REUTERS - Thilo Schmuelgen
Thủ tướng Đức Friedrich Merz đã chỉ trích sự định hướng lại nhanh chóng chính sách đối ngoại của Mỹ dưới thời Tổng thống Trump, phát biểu tại Munich hôm thứ Sáu rằng trật tự quốc tế dựa trên luật lệ đã sụp đổ.
Nhưng ông cũng đưa ra lời đề nghị hòa giải với ông Trump, chuyển từ tiếng Đức sang tiếng Anh để xưng hô với người Mỹ là “bạn bè” và cảnh báo rằng Hoa Kỳ không thể “đơn độc”. “Trật tự quốc tế dựa trên quyền và luật lệ hiện đang bị phá hủy”, ông Merz nói tại lễ khai mạc hội nghị an ninh thường niên lớn nhất châu Âu. Ông nói thêm, “Trật tự này, dù có nhiều thiếu sót ngay cả trong thời kỳ hoàng kim của nó, giờ đây không còn tồn tại dưới hình thức đó nữa”. Ông Merz cho rằng các hành động của chính quyền Trump trong năm qua đồng nghĩa với việc tuyên bố về vai trò lãnh đạo toàn cầu của Hoa Kỳ “đã bị thách thức, và có thể đã bị lãng phí”.
Nhưng ông Merz cũng chỉ trích châu Âu vì đã không làm đủ để tăng cường an ninh và phát triển kinh tế một cách độc lập với Mỹ, và ông nhấn mạnh rằng hai bên cần tiếp tục hợp tác, bao gồm cả thông qua NATO. “Trong kỷ nguyên cạnh tranh giữa các cường quốc, ngay cả Hoa Kỳ cũng sẽ không đủ mạnh để đơn độc hành động,” ông nói bằng tiếng Anh.
Bài phát biểu của ông Merz tại Hội nghị An ninh Munich diễn ra vào thời điểm quan trọng đối với châu Âu. Châu Âu vẫn đang chịu tổn thương từ chính sách ngoại giao cứng rắn và không khoan nhượng của ông Trump và đang cảnh giác với những gì sẽ xảy ra tiếp theo.
Nhưng nhiều người cũng hy vọng hàn gắn quan hệ và ổn định mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương sau một năm hỗn loạn. Wolfgang Ischinger, chủ tịch hội nghị, cho biết trong bài phát biểu khai mạc rằng ông hy vọng sự kiện này sẽ giúp xây dựng một “sự thiết lập lại xuyên Đại Tây Dương mang tính xây dựng”. Nhưng ông đặt câu hỏi, “liệu chính quyền Trump có thực sự tin rằng họ cần các đồng minh và đối tác?” Ông nói thêm: “Nếu vậy – đây là điều chúng ta hy vọng – liệu Washington có thực sự sẵn sàng coi các đồng minh như đối tác?”
Trong một bài phát biểu gay gắt tại hội nghị năm ngoái, Phó Tổng thống JD Vance đã gây sốc cho những người tham dự bằng cách chỉ trích các chính sách di cư của châu Âu và kêu gọi các nhà lãnh đạo chấm dứt việc cô lập các đảng cực hữu trên khắp lục địa. Ông Vance dự kiến sẽ không đến Munich năm nay; ông Trump cũng vậy.
Quan chức cấp cao nhất của Mỹ dự kiến tham dự hội nghị kéo dài ba ngày này là Ngoại trưởng Marco Rubio, người dự kiến sẽ phát biểu vào sáng thứ Bảy. Elbridge Colby, Thứ trưởng Quốc phòng Mỹ phụ trách chính sách, đã gợi ý tại Munich hôm thứ Sáu rằng năm 2025 nhằm mục đích “định hình lại” và “định hướng lại” mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương.
Hiện nay, ông nói, đang có một “giai đoạn chuyển tiếp” — từ thời kỳ hậu Chiến tranh Lạnh, nơi châu Âu và Hoa Kỳ dựa trên sự hợp tác trên các giá trị chung, sang một thời kỳ dựa trên lợi ích chung. “Bạn không thể xây dựng một liên minh chỉ dựa trên tình cảm,” ông Colby nói.
*
Dưới đây là những điều khác cần biết:
• Greenland: Ông Rubio dự kiến sẽ gặp gỡ thủ tướng Đan Mạch và Greenland vào cuối ngày hôm nay trong bối cảnh chính quyền Trump đang cố gắng đàm phán về việc mở rộng sự hiện diện của Mỹ tại Greenland hoặc tăng cường quyền kiểm soát chính thức của Mỹ đối với vùng lãnh thổ này, vốn là một phần tự trị của Đan Mạch.
• Phái đoàn Hạ viện bị hủy bỏ: Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson đột ngột hủy bỏ phái đoàn Hạ viện đến Munich, trong bối cảnh cuộc chiến về ngân sách dự kiến sẽ khiến Bộ An ninh Nội địa phải đóng cửa vào cuối tuần này. Các đảng viên Dân chủ hàng đầu đã lên án quyết định này là sai lầm trong thời điểm quan hệ xuyên Đại Tây Dương đang căng thẳng.
Thủ tướng Đức Friedrich Merz. Credit...Michael Probst/Associated Press
Feb. 13, 2026, 9:08 a.m. ET25 minutes ago
Friedrich Merz, Thủ tướng Đức, hiếm khi chỉ trích Tổng thống Trump. Ông đã đầu tư rất nhiều vào việc xây dựng tình bạn với tổng thống, với hy vọng gây ảnh hưởng đến ông ấy về vấn đề Ukraine và các vấn đề an ninh khác.
Nhưng hôm thứ Sáu tại hội nghị an ninh thường niên ở Munich, ông Merz nói rằng dưới thời ông Trump trong nhiệm kỳ thứ hai, tuyên bố về vai trò lãnh đạo toàn cầu của Hoa Kỳ “đã bị thách thức, và có thể đã bị lãng phí”. Ông Merz liên tục gọi người Mỹ là “bạn bè”, và ông đưa ra lập luận về lý do tại sao cả Hoa Kỳ và châu Âu vẫn cần nhau như những đối tác.
Nhưng ông cũng liệt kê những cách mà các chính sách của ông Trump đã đi ngược lại với các giá trị mà người Đức và các nước châu Âu khác từng tin rằng họ chia sẻ với Mỹ, bao gồm việc phản đối ngôn từ thù hận, cuộc chiến chống biến đổi khí hậu và ủng hộ thương mại tự do.
Đây dường như là một phản ứng trực tiếp — mặc dù bị trì hoãn — đối với lời chỉ trích bất ngờ về châu Âu mà Phó Tổng thống JD Vance đã đưa ra năm ngoái tại hội nghị này. Ông Vance đã khiển trách các nhà lãnh đạo châu Âu vì đã đàn áp ngôn luận của một số người bảo thủ và cấm cánh cực hữu tham gia quản trị. “Một sự chia rẽ đã xuất hiện giữa châu Âu và Hoa Kỳ,” ông Merz nói. “Phó Tổng thống JD Vance đã nói điều này rất thẳng thắn ở Munich cách đây một năm. Ông ấy đã đúng. Cuộc chiến văn hóa của phong trào MAGA không phải là của chúng ta.”
Gần cuối bài phát biểu, được ông đọc bằng tiếng Đức, ông Merz đã chuyển sang tiếng Anh để trực tiếp nhắm vào chính quyền Mỹ. “Trong kỷ nguyên cạnh tranh giữa các cường quốc, ngay cả Hoa Kỳ cũng sẽ không đủ mạnh để đơn độc. Thưa các bạn, việc là một phần của NATO không chỉ là lợi thế cạnh tranh của châu Âu mà còn là lợi thế cạnh tranh của Hoa Kỳ.”
Trước bài phát biểu, các quan chức Đức cho rằng ông Merz đã lựa chọn từ ngữ rất cẩn thận. Họ nói rằng bài phát biểu của ông là một tuyên bố về chiến lược mới của Đức dành cho châu Âu trong một trật tự thế giới đã thay đổi hoàn toàn. Nhưng thủ tướng không hề giảm nhẹ những lời lẽ gay gắt dành cho Mỹ. Ông đã in chúng trong một bài báo trên tạp chí Foreign Affairs được xuất bản ngay khi ông đang phát biểu. Ông cũng không phải là nhà lãnh đạo Đức duy nhất nhắm vào ông Trump và nhóm của ông. “Chúng tôi sẽ tôn trọng sự lãnh đạo của các bạn,” Markus Söder, thủ hiến bang Bavaria của Đức, nói trong bài phát biểu chào mừng ngắn gọn khai mạc hội nghị, hướng lời đến nước Mỹ. “Nhưng có lẽ các bạn nên tôn trọng chúng tôi hơn một chút.”
**
Phóng viên đưa tin
Feb. 13, 2026, 9:24 a.m. ET8 minutes ago
Trong một cuộc thảo luận nhóm thường căng thẳng về trật tự thế giới quốc tế, Michael Waltz, Đại sứ Mỹ tại Liên Hợp Quốc, cho biết việc Mỹ tái khẳng định vai trò lãnh đạo ở Tây bán cầu là “đã quá muộn” và “đáng hoan nghênh”. Ông nói: “Chúng tôi liên tục nghe thấy lời cảm ơn từ nhiều quốc gia”.
Feb. 13, 2026, 9:14 a.m. ET19 minutes ago
Phóng viên đưa tin khẩn
Bộ trưởng Quốc phòng Colombia, Pedro Arnulfo Sánchez Suárez, đã phát biểu trong một cuộc thảo luận nhóm về những nỗ lực của đất nước trong cuộc chiến chống buôn bán ma túy, vài ngày sau khi Tổng thống Colombia gặp Tổng thống Trump tại Tòa Bạch Ốc. Ông Sánchez Suárez cho biết “thông tin sai lệch và xuyên tạc” đã đến tai ông Trump, “và khiến ông ấy tin rằng Colombia không làm gì để chống lại nạn buôn bán ma túy.”
Credit...Johannes Simon/Getty Images
Feb. 13, 2026, 9:11 a.m. ET21 minutes ago
Tin từ Munich
Thủ tướng Đức Friedrich Merz cho biết việc khôi phục lòng tin là nhiệm vụ của cả châu Âu và Hoa Kỳ. Ông nói rằng sự rạn nứt là có thật. Nhưng Hoa Kỳ và châu Âu cần phải “cùng nhau sửa chữa và khôi phục lòng tin xuyên Đại Tây Dương”, đồng thời lập luận rằng việc là thành viên của NATO cũng có lợi cho Mỹ.
Feb. 13, 2026, 9:11 a.m. ET22 minutes ago
Tin từ Munich
Thủ tướng Đức Friedrich Merz thường nói rằng trật tự cũ đã sụp đổ và không nên hoài niệm về quá khứ. Nhưng đồng thời, hôm nay ông cũng tái khẳng định cam kết của mình với NATO dưới sự bảo hộ hạt nhân của Mỹ, lập luận rằng liên minh sẽ vững mạnh hơn với “một trụ cột châu Âu mạnh mẽ trong liên minh”. Một châu Âu năng động hơn, có khả năng tự vệ tốt hơn và bảo vệ lợi ích của chính mình, sẽ phục vụ lợi ích của châu Âu và giúp “xây dựng mối quan hệ xuyên Đại Tây Dương lành mạnh hơn”.
Ảnh: Alexandra Beier/Agence France-Presse — Getty Images
Feb. 13, 2026, 8:57 a.m. ET36 minutes ago
Tin từ Munich
Cốt lõi bài phát biểu của ông Merz là nhận định rằng, với quy mô và sức mạnh kinh tế của mình, châu Âu lẽ ra phải có khả năng phục hồi tốt hơn – và khả năng phản công mạnh mẽ hơn nếu cần thiết – so với hiện tại. Ông nói: “GDP của Nga hiện nay vào khoảng 2 nghìn tỷ euro. GDP của Liên minh châu Âu cao gấp gần 10 lần. Nhưng dù vậy, châu Âu vẫn chưa mạnh gấp 10 lần Nga hiện nay.”
Feb. 13, 2026, 8:44 a.m. ET48 minutes ago
Tin từ Munich
Bài phát biểu của ông Merz nên được xem như sự tiếp nối bài phát biểu đầy mạnh mẽ của Thủ tướng Canada Mark Carney tại Davos, Thụy Sĩ, về “sự rạn nứt” trong quan hệ với Mỹ. Trong khi ông Merz chỉ trích Mỹ vì cách tiếp cận đơn độc và châu Âu vì đã quá muộn màng trong việc nhận ra sự cần thiết phải tự vệ, thì giọng điệu chung của ông cho thấy châu Âu không bao giờ nên để mình hoàn toàn phụ thuộc vào sự bảo vệ của các siêu cường nữa.
Feb. 13, 2026, 8:21 a.m. ET1 hour ago
Tin từ Munich
Ông Merz đã phát biểu bằng tiếng Đức, nhưng ông đã chuyển sang tiếng Anh để trực tiếp chỉ trích chính quyền Mỹ. Ông nói: “Trong kỷ nguyên cạnh tranh giữa các cường quốc, ngay cả Hoa Kỳ cũng sẽ không đủ mạnh để đơn độc hành động. Thưa các bạn, việc là thành viên của NATO không chỉ là lợi thế cạnh tranh của châu Âu mà còn là lợi thế cạnh tranh của Hoa Kỳ.”
Feb. 13, 2026, 8:14 a.m. ET1 hour ago
Tin từ Munich
Ông Merz là một người ủng hộ thương mại tự do, muốn nới lỏng các quy định kinh doanh ở Đức và châu Âu để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Trong bài phát biểu này, ông trình bày triết lý đó như một công thức để giảm sự phụ thuộc kinh tế vào Mỹ.
Feb. 13, 2026, 8:07 a.m. ET1 hour ago
Tin từ Munich
Bài phát biểu của ông Merz không phải là lời tán dương cho trật tự cũ. Thay vào đó, nó là một lời chỉ trích kép: đối với Hoa Kỳ, vì đã phá vỡ các giá trị chung xuyên Đại Tây Dương, và đối với châu Âu, vì đã không làm đủ để bảo vệ an ninh của chính mình và phát triển nền kinh tế một cách độc lập khỏi Mỹ.
Feb. 13, 2026, 8:03 a.m. ET1 hour ago
Tin từ Munich
Ông Merz vừa tuyên bố tại hội nghị rằng trật tự quốc tế hiện tại đã chấm dứt — một lời chỉ trích rõ ràng nhắm vào sự định hướng lại nhanh chóng chính sách đối ngoại của Mỹ dưới thời Tổng thống Trump. Ông lên án nước Mỹ vì điều đó. Ông nói, trong năm qua, tuyên bố về vai trò lãnh đạo toàn cầu của Hoa Kỳ “đã bị thách thức, và có thể đã bị lãng phí”.
Feb. 13, 2026, 7:53 a.m. ET2 hours ago
Tin từ Munich
Sau một năm đầy khó khăn trong liên minh xuyên Đại Tây Dương, tại Munich, người ta hy vọng hội nghị này có thể giúp hàn gắn mối quan hệ giữa Mỹ và châu Âu. Nhưng rõ ràng là người châu Âu vẫn cảm thấy bị tổn thương. Markus Söder, thủ hiến bang Bavaria, nơi bao gồm Munich, vừa khai mạc hội nghị bằng cách chỉ trích chính quyền Trump – trong đó có cả cái chết của các binh sĩ Đức ở Afghanistan.
Feb. 13, 2026, 7:52 a.m. ET2 hours ago
Wolfgang Ischinger, the chairman of the conference, said in his opening remarks that he hoped the event would help build a “constructive trans-Atlantic reset.” But, he asked, “Does the Trump administration believe, truly believe, that it needs allies and partners?” He added: “If so — this is what we hope — is Washington actually prepared to treat allies as partners?”
Wolfgang Ischinger, chủ tịch hội nghị, phát biểu khai mạc rằng ông hy vọng sự kiện này sẽ giúp xây dựng một “sự thiết lập lại xuyên Đại Tây Dương mang tính xây dựng”. Nhưng ông đặt câu hỏi: “Liệu chính quyền Trump có thực sự tin rằng họ cần các đồng minh và đối tác?” Ông nói thêm: “Nếu vậy – đây là điều chúng ta hy vọng – liệu Washington có thực sự sẵn sàng coi các đồng minh như những đối tác?”